Ավստրալիայի ներդրողների նոր բնակարանային վարկերի ծավալը եռամսյակում նվազել է գրեթե ⅓-ով

Ավստրալիայում ներդրողներին տրված նոր բնակարանային վարկերի ծավալը 2026-ի սեպտեմբերին ավարտված եռամսյակում նվազել է գրեթե մեկ երրորդով։ Դա ամենամեծ եռամսյակային անկումն է 2002-ից վարվող գրանցումների պատմության մեջ։ Ավստրալիայի վիճակագրական բյուրոյի գնահատմամբ՝ անկումը գրեթե կրկնակի գերազանցել է նախորդ ռեկորդը, գրել է The Guardian-ը։

Անկմանը նախորդել էր կառավարության մայիսյան բյուջեում հայտարարված որոշումը՝ փոխել ներդրողների կապիտալի աճի հարկը և արգելել գործող բնակարաններ գնող նոր տանտերերին ներդրումային զուտ վնասները հանել այլ եկամուտներից։ Այդ հարկային մեխանիզմը թույլ է տալիս ներդրումային զուտ վնասները հաշվանցել այլ եկամուտների, օրինակ՝ աշխատավարձի հաշվին։

Ըստ թեմայի վերաբերյալ աղբյուրի՝ ավելի քան 12 ամիս պահված ներդրումային անշարժ գույքի վաճառքից ստացված աճի միայն կեսն է ներառվում հարկվող եկամտում։

Եռամսյակում նոր բնակարանային վարկավորումն ընդհանուր առմամբ նվազել է 15%-ով, սեփական բնակության համար բնակարանային վարկավորումը՝ 5,3%-ով, իսկ առաջին բնակարանը գնողներինը՝ 8,6%-ով։ Տուն կառուցելու համար ներդրողներին տրված նոր վարկերի, ոչ թե ավարտված տների քանակը նվազել է 12%-ով։

Ինչը կարող է ընկած լինել անկման հիմքում

Վիճակագրական բյուրոյի ֆինանսական վիճակագրության ղեկավար Միշ Թանն ասել է, որ տվյալները թույլ են տալիս ենթադրել՝ ներդրողների ակտիվության վրա վարկերի թանկացումից բացի այլ գործոններ էլ են ազդում։ Դրանց թվում են հարկային փոփոխությունների հնարավոր ազդեցությունը և բնակարանների գների նվազման սպասումները։ Թանը չի հաստատել, որ անկման պատճառը հարկային փոփոխություններն են։

Ֆինանսների նախարար Ջիմ Չալմերսն ասել է, որ բարեփոխումները նպատակ ունեն օգնել առաջին բնակարանը գնողներին, և դրանց օգուտներն ակնկալվում են տարիների, ոչ թե ամիսների ընթացքում, իսկ տվյալներում արդեն սկսում է երևալ գործող բնակարանների համար արդեն գործող ներդրողների հետ մրցակցության նվազումը։ Ընդդիմության ստվերային կառավարության բնակարանային հարցերի նախարար Էնդրյու Բրեգը պնդել է, որ բնակարանների հետ կապված ավելի բարձր հարկերը խոչընդոտում են ներդրումներին այն ժամանակ, երբ Ավստրալիային ավելի շատ բնակարաններ են պետք, և կոչ է արել չեղարկել այդ հարկերը։

Ավելի շատ վարկառուներ են ուշացնում վճարումները

Commonwealth Bank-ի եռամսյակային հաշվետվությունը ցույց է տվել, որ առնվազն 90 օրով վճարումներն ուշացրած վարկառուներին բաժին ընկնող մասնաբաժինը բանկի վարկավորման ծավալում 0,73%-ից աճել է մինչև 0,8%։ Բանկի ժամկետանց պարտքերի ցուցանիշը վերջին անգամ ավելի բարձր էր 2014-ին։

Morningstar-ի բաժնետոմսերի ավագ վերլուծաբան Նեյթան Զայան ասել է, որ ժամկետանց պարտքերն աճում են ամբողջ բանկային ոլորտում և, հավանաբար, դեռ չեն հասել առավելագույնին, թեև աճը սկսվել է անսովոր ցածր մակարդակից։ S&P Global-ի վարկանիշների գծով տնօրեն Նիկո դե Լանգեն ասել է, որ աճը, ըստ երևույթին, չի վկայում ամբողջ բանկային ոլորտում լուրջ լարվածության մասին, սակայն ինքն ուշադիր հետևում է իրավիճակին՝ տարվա ընթացքում տոկոսադրույքների 5 բարձրացումից հետո։

Կոալիցիան խոստացել է իշխանության գալու դեպքում չեղարկել ներդրողների հարկային փոփոխությունները։