Ուկրաինան ու դաշնակիցները Ռուսաստանին կոչ են արել ձմռանն էներգետիկ զինադադար կնքել


Նոյեմբերի 19-ին Բեռլինում կայացած բանակցություններից հետո Ուկրաինայի, Գերմանիայի, Ֆրանսիայի և Մեծ Բրիտանիայի ղեկավարները նաև կոչ են արել զինադադարից հետո պարտադիր անվտանգության երաշխիքներ տրամադրել և ԱՄՆ-ի ու Եվրոպայի մասնակցությամբ Ուկրաինայի ու Ռուսաստանի միջև ուղիղ բանակցություններ անցկացնել։
Իրավիճակ՝ Ռուս-ուկրաինական պատերազմ
Ուկրաինան և նրա գերմանացի, ֆրանսիացի ու բրիտանացի դաշնակիցները Ռուսաստանին կոչ են արել համաձայնել ձմռան համար էներգետիկ զինադադարի՝ այն ներկայացնելով որպես ռազմական գործողությունների դադարեցման առաջին քայլ։ Նրանց համատեղ հայտարարությունը հաջորդել է նոյեմբերի 19-ին Բեռլինում կայացած Կամեցողների կոալիցիայի հանդիպմանը։
Հայտարարությամբ նաև աջակցություն է հայտնվել ԱՄՆ-ի և Եվրոպայի մասնակցությամբ Ուկրաինայի ու Ռուսաստանի միջև ուղիղ բանակցություններին և կոչ է արվել զինադադարի ուժի մեջ մտնելուց հետո իրավականորեն պարտադիր անվտանգության երաշխիքներ տրամադրել։ Ուկրաինային աջակցելու համար 2025-ին ստեղծված կոալիցիան այդ միջոցների կոչ էր արել դեռ հուլիսին։
Առաջարկները Ռուսաստանի հետ ձեռք բերված համաձայնություններ չեն։ Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Շենչժենում ասել է, որ Կերչի կամրջին ուկրաինական հարվածներից հետո Ռուսաստանը չի համաձայնի էներգետիկ ենթակառուցվածքներին կամ Սև ծովին վերաբերող զինադադարի։
Ավելի վաղ՝ Զելենսկին Բեռլին է ժամանել Ուկրաինայի դաշնակիցների բանակցություններին
Էներգետիկ զինադադարը կվերաբերեր ենթակառուցվածքների վրա հարձակումներին՝ ձմռան մոտենալուն զուգահեռ։ The Kyiv Independent-ը գրել է, որ, տեղական իշխանությունների հաղորդմամբ, ռուսական հարվածի հետևանքով Ռովնոյի մարզի 80 բնակավայրում էլեկտրաէներգիայի մատակարարումը խափանվել է։ Պարբերականը նոյեմբերի 18-ի հրապարակման մեջ անդրադարձել է նաև Կիևի և Նիկոլաևի մարզերի էներգետիկ ենթակառուցվածքների վնասներին։

Չորս ղեկավարները խոստացել են երկարաժամկետ աջակցություն ցուցաբերել Ուկրաինային՝ առաջնահերթ համարելով հակաօդային պաշտպանությունը։ Նրանք նաև ասել են, որ պատժամիջոցներ կկիրառեն, ճնշում կգործադրեն ռուսական նավթից և գազից ստացվող եկամուտների վրա և կշարունակեն Ռուսաստանի ստվերային նավատորմի գործունեությանը խոչընդոտելու ջանքերը։
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Էնդի Բերնհեմն ասել է, որ Բրիտանիան պարտավորվում է տրամադրել բրիտանական արտադրության 1 000 հեռահար անօդաչու թռչող սարք և, Նորվեգիայի հետ համագործակցելով, բրիտանական արտադրության արագընթաց գրոհային նավակներ։ Բերնհեմը, որը 2017–2026 թվականներին եղել է Մեծ Մանչեսթերի քաղաքապետ, ինչպես նաև զբաղեցրել է նախարարական պաշտոններ, այդ թվում՝ առողջապահության նախարարի պաշտոնը, ասել է, որ բրիտանական աջակցությունը կշարունակվի։
Կոալիցիայի հուլիսյան հայտարարության համաձայն՝ առաջարկվող քաղաքական և իրավական առումով պարտադիր երաշխիքները պաշտպանական բնույթ կունենան և ուժի մեջ կմտնեն զինադադարից հետո՝ երկարաժամկետ ռազմական աջակցության և անվտանգության վերաբերյալ գործող երկկողմ համաձայնագրերի հետ մեկտեղ։ Դրանք կհամապատասխանեն գործընկերների իրավական և սահմանադրական կարգավորումներին։
Բեռլինի հայտարարությամբ նախատեսվում է Եվրոպայի գլխավորած «Ուկրաինայի բազմազգ ուժերի» մասնակցությունը՝ ցանկություն հայտնած երկրների ներդրմամբ և ԱՄՆ-ի աջակցությամբ։ Մեծ Բրիտանիայի կառավարության խոսքով՝ Բրիտանիայի և Ֆրանսիայի հրամանատարության ներքո գործող ուժերը կկենտրոնանան Ուկրաինայի զինված ուժերի վերականգնման և ամրապնդման վրա։ Դրանք կտեղակայվեն միայն Ուկրաինայի հրավերով՝ ռազմական գործողությունների ավարտից և անհրաժեշտ քաղաքական ու ռազմական պայմանների ապահովումից հետո։ Այդ ուժերը զինադադարը վերահսկելու գործառույթ չեն ունենա։
ԱՄՆ-ի բանագնաց Ջարեդ Քուշներն ասել է, որ Ռուսաստանը դեմ չէ Ուկրաինայի համար ՆԱՏՕ-ի երաշխիքների նման անվտանգության երաշխիքներին։ Պուտինը, հակառակը, ասել է, որ Ուկրաինայի և Եվրոպայի ռազմական համագործակցությունը, այդ թվում՝ եվրոպական զորքերի հնարավոր տեղակայումը, խնդիր կլինի Ռուսաստանի համար։
ՆԱՏՕ-ի կանոնադրության 5-րդ հոդվածը մեկ կամ մի քանի դաշնակիցների դեմ զինված հարձակումը դիտարկում է որպես հարձակում բոլորի դեմ, և յուրաքանչյուրն այն գործողություններն է ձեռնարկում, որոնք անհրաժեշտ է համարում։ Բացի այդ՝ Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը կոչ է արել կրկին քննարկել Ուկրաինայի՝ ՆԱՏՕ-ին անդամակցելու հարցը։
Գերմանիայի կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցը, որը Մակրոնի և Բերնհեմի հետ հյուրընկալել էր Բեռլինի հանդիպումը, ասել է, որ բանակցություններին պետք է մասնակցեն Ուկրաինան, Ռուսաստանը, ԱՄՆ-ը և Եվրոպան։ Գերմանիայի կառավարությունը հայտնել է, որ նոյեմբերի 13-ին Դուբլինում համաձայնեցված եվրոպական թիմում կլինեն ԵՄ հաստատությունների, ինչպես նաև Ֆրանսիայի, Գերմանիայի, Իտալիայի, Լեհաստանի և Մեծ Բրիտանիայի ներկայացուցիչներ։
Դա տարբերվում է Կրեմլի օգնական Յուրի Ուշակովի՝ նոյեմբերի 16-ին նկարագրած ձևաչափից։ Reuters-ը գրել է, որ Ուշակովը քննարկվող հաջորդ փուլը բնութագրել է որպես Ռուսաստանի, Ուկրաինայի և ԱՄՆ-ի միջև բանակցություններ և ասել, որ Ռուսաստանը չի համաձայնել ո՛չ ձևաչափի ընդլայնմանը, ո՛չ էլ հանդիպման ամսաթվին։ Այդ քննարկումները հաջորդել են Աբու Դաբիում կայացած բանակցային փուլին և դրանից հետո Մոսկվայում ԱՄՆ-ի բանագնացների ու Պուտինի հանդիպմանը։
Պուտինն ասել է, որ Ռուսաստանը եվրոպացի ներկայացուցիչներին հրավիրել է Մոսկվա՝ հետագա բանակցությունների կառուցվածքը քննարկելու։ Բեռլինում հավաքված ղեկավարները հրաժարվել են ասել՝ կընդունե՞ն արդյոք հրավերը։
ԱՄՆ-ի բանագնացներ Սթիվ Ուիթքոֆը և Քուշները մասնակցել են Բեռլինի հանդիպմանը՝ դաշնակիցներին տեղեկացնելու Շենչժենում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի՝ Պուտինի և Չինաստանի նախագահ Սի Ցզինպինի հետ հանդիպման մասին։ Քուշներն ասել է, որ Թրամփը ևս հեռախոսով միացել է Բեռլինի հանդիպմանը։ Մերցն ասել է, որ «Յալթայի ձևաչափը» չի կարող խաղաղություն բերել Ուկրաինային՝ նկատի ունենալով երեք նախագահների հանդիպումը։ 1945-ին Յալթայում ԱՄՆ-ի, Բրիտանիայի և Խորհրդային Միության ղեկավարները քննարկել էին Եվրոպայի հետպատերազմյան կարգավորումները։

4 րոպե

Նոյեմբերի 16-ին ԱՄՆ-ի բանագնացների և եվրոպական ներկայացուցիչների հետ բանակցություններից հետո Ուկրաինայի նախագահն ասել է, որ մասնակիցները կհանդիպեն Բեռլինում։ Կրեմլի օգնական Յուրի Ուշակովն ասել է, որ Ռուսաստանը չի համաձայնել ընդլայնել բանակցությունների հաջորդ փուլը կամ որոշել դրա օրը։
3 րոպե

Ռուսաստանի նախագահը նաև զգուշացրել է, որ Ռուսաստանը թիրախավորելու է օտարերկրյա զորքերին, եթե դրանք տեղակայվեն Ուկրաինայում։ ԱՄՆ բանագնաց Սթիվ Ուիթքոֆն ասել է, որ հաջորդ փուլին կմիանան Եվրոպայի ներկայացուցիչները։ Կրեմլը հայտնել է, որ Եվրոպայի մասնակցության հարցում դեռ որոշում չի կայացրել։
7 րոպե