Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավարը հայտնել է կամրջի երթևեկության կասեցման մասին


Սերգեյ Ակսյոնովը երթևեկության կասեցման մասին հայտարարել է նոյեմբերի 17-ին, այն բանից հետո, երբ Ռուսաստանի նշանակած իշխանությունները պնդել էին, թե Ուկրաինան նոյեմբերի 16-ի՝ երկուշաբթի օրվա ուշ ժամին կրկին հարվածել է կամրջին։ Նա բնակիչներին ու այցելուներին խնդրել է չերթևեկել դեպի կամուրջ։
Իրավիճակ՝ Ռուս-ուկրաինական պատերազմ
Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովը նոյեմբերի 17-ին ասել է, որ Ղրիմի կամրջով երթևեկությունը կասեցվել է։ Ռուսաստանի նշանակած իշխանությունները պնդել են, թե Ուկրաինան նոյեմբերի 16-ի՝ երկուշաբթի օրվա ուշ ժամին կրկին հարվածել է կամրջին։ Ավելի վաղ նույն օրը ևս մեկ հարվածի մասին էր հաղորդվել, հայտնել է DW-ն։
Նոր կասեցմանը նախորդել էր երթևեկության մասնակի վերսկսումը։ Ղրիմի պաշտոնյաներն ասել էին, որ մինչև երեկոյի կեսը ճանապարհի մեկ գոտի վերաբացվել է, մեքենաներն անցնում են հերթափոխով՝ երկու ուղղությամբ, իսկ գնացքներն աշխատում են բնականոն, հայտնել է Reuters-ը։
Վերջին հաղորդված հարվածի հասցրած վնասը դեռ հաստատված չէր, իսկ Ուկրաինան չէր մեկնաբանել այն, երբ The Kyiv Independent-ը հրապարակել է իր նյութը։
Ղրիմի կամրջին ուկրաինական հարվածի հետևանքով 2 մարդ է զոհվել, ըստ BBC-ի՝ ասել է Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովը։
Ղրիմի կամրջի մի հատված փլուզվել է գիշերը հաղորդված ուկրաինական հարվածից հետո, գրել է The Kyiv Independent-ը՝ վկայակոչելով սոցցանցերում տարածված լուսանկարները։ Պարբերականի տվյալներով՝ դրանցում երևում է, որ երկու հենասյուների միջև կամարն ու ճանապարհահատվածը բացակայում են, իսկ ներքևում բեկորներ կան։ Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովն ասել է, որ ուկրաինական ուժերը հարվածել են կամրջին, և երթևեկությունը կասեցվել է, հաղորդել է պարբերականը։ Նյութի հրապարակման պահին Ուկրաինան չէր մեկնաբանել միջադեպը։

Ռուսաստանի տրանսպորտի նախարարությունը հայտնել է, որ գիշերը Ղրիմի կամրջին անօդաչու սարքով հարվածի հետևանքով երթևեկությունը ժամանակավորապես կասեցվել է, հաղորդել է DW-ն։ Նախարարությունը վարորդներին խորհուրդ է տվել չերթևեկել դեպի կամուրջ և սպասել լրացուցիչ տեղեկությունների։ DW-ի փոխանցմամբ՝ վնասի չափը պաշտոնապես հաստատված չէր․ Telegram-ում տարածված լուսանկարներում, ըստ երևույթին, փլուզված են կամարն ու ճանապարհի մի հատվածը։
Ռուսաստանի տրանսպորտի նախարարությունը հայտնել է, որ նախնական տվյալներով՝ զոհեր չկան, հաղորդել է The Kyiv Independent-ը։ Այս տեղեկությունը տարբերվում է BBC-ի ավելի վաղ հաղորդածից, ըստ որի՝ Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովն ասել էր, որ Ղրիմի կամրջին ուկրաինական հարվածի հետևանքով 2 մարդ է զոհվել։
Ռուսաստանի փոխվարչապետ Մարատ Խուսնուլինն ասել է, որ Ղրիմի կամրջի վերանորոգման համար արդեն ներգրավվել են միջոցներ, նախագծողներ ու շինարարներ, իսկ տարածաշրջանի ղեկավարության հետ լուծվում են լոգիստիկ հարցերը, հաղորդել է The Guardian-ը։ Պարբերականը հայտնել է գիշերային ուկրաինական հրթիռային հարվածի մասին և գնահատել, որ լուսանկարներում, ըստ երևույթին, կամրջի ավտոմոբիլային հատվածի 227 մետր երկարությամբ կամարակապ թռիչքն ընկել է Կերչի նեղուցը։ Այն նաև հայտնել է հարակից երկաթուղային կամարակապ թռիչքի վնասման մասին։ Ըստ The Guardian-ի՝ Reuters-ի մեջբերած ռուս պաշտոնյաները վնասը գնահատել են որպես աննշան և ասել, որ այն արագ կվերացվի։ Ուկրաինացի պաշտոնյաները հարվածը բնութագրել են որպես խորհրդանշական հարված Կրեմլին, գրել է պարբերականը։
Կամրջի փակման հետևանքով Ղրիմից դուրս եկող տրանսպորտի համար մնացել է միայն Ռուսաստանի կողմից օկուպացված հարավային Ուկրաինայով անցնող ցամաքային միջանցքը, որը խոցելի է ուկրաինական անօդաչու սարքերի համար, հաղորդել է The Guardian-ը։ Պարբերականի տվյալներով՝ բեկորները, ըստ երևույթին, փակել են կամրջի տակով անցնող հիմնական նավուղին, իսկ ջրի տակ գտնվող պողպատե հենակները կարող են խոչընդոտել խոշոր նավերի անցումը մինչև բեկորների հեռացումը։ Այն նաև հայտնել է, որ Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին ողջունել է հարվածը՝ ասելով, որ այն մի քանի շաբաթ տևող գործողության յոթերորդ փուլն էր։ BBC-ն հայտնել է, որ ուկրաինացի նախկին խորհրդական Անտոն Գերաշչենկոյի տարածած պատկերներում, ըստ երևույթին, ջրից դուրս են ցցված հենակամարն ու ճանապարհի մի հատվածը, սակայն ինքը դրանք անկախորեն չի ստուգել, իսկ վնասի չափը դեռ պարզ չէ։ BBC-ի ավելի վաղ հաղորդած երկու զոհերը վերաբերում էին նախորդ, ոչ թե վերջին հարվածին։
Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին ասել է, որ ուկրաինական ուժերը Flamingo համակարգով ճշգրիտ հարված են հասցրել Ղրիմի կամրջին, հաղորդել է The Kyiv Independent-ը։ Նրա խոսքով՝ Palianytsia անօդաչու սարքերը հարվածել են կամրջի ավտոմոբիլային հատվածին, իսկ Neptune հրթիռները և Ruta ու FP-5 անօդաչու սարքերը՝ երկաթուղային հատվածին։ Ուկրաինացի ռազմական ավիացիայի փորձագետ Անդրիի Խարուկը պարբերականին ասել է, որ փլուզված հատվածի վերականգնումը կարող է տևել մեկ տարի կամ ավելի և կպահանջի ծանր տեխնիկա ու շինարարական աշխատանքներ ափին։ Reuters-ի մեջբերած ռուս պաշտոնյաներն ասել էին, որ վնասն աննշան է և կարող է արագ վերացվել, հաղորդել է The Guardian-ը։
Քննիչները հաստատել են, որ Ղրիմի կամուրջը վնասվել է երկու օրվա ընթացքում ուկրաինական երկրորդ հրթիռային հարվածից հետո, հաղորդել է The Moscow Times-ը։
Կրեմլը հայտնել է, որ կմշակվի Ղրիմի կամրջի վերանորոգման մանրամասն ծրագիր, իսկ աշխատանքների ժամանակացույցն ու ժամկետները դեռ պետք է որոշվեն։ Ըստ Կրեմլի՝ փոխվարչապետ Մարատ Խուսնուլինը վերականգնման աշխատանքները համակարգող կառավարական հանձնաժողովի նիստից հետո նախագահին զեկուցել է կամրջի վիճակի մասին։
Ղրիմի կամրջով որոշ գնացքներ աշխատում էին, ասել է Ռուսաստանի աջակցությունը վայելող պաշտոնյան, հաղորդել է BBC-ն։ Ավելի վաղ Ռուսաստանի տրանսպորտի նախարարությունը հայտարարել էր ավտոմոբիլային և երկաթուղային երթևեկության կասեցման մասին։ The Guardian-ը հայտնել է, որ Ղրիմից դուրս եկող ավտոմոբիլային երթևեկությունը կախված էր օկուպացված հարավային Ուկրաինայով անցնող ցամաքային միջանցքից։ Ըստ պարբերականի՝ Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին կամրջին հարվածը նկարագրել է որպես պատասխան ուկրաինական ենթակառուցվածքներին Ռուսաստանի հարվածներին։ Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովն ասել է, որ կամուրջը կվերականգնվի և «ավելի լավը կլինի, քան նախկինում», հաղորդել են BBC-ն և The Guardian-ը։
Ղրիմի կամրջով երկաթուղային երթևեկությունը կասեցումից հետո նույն օրն ավելի ուշ վերսկսվել է, հաղորդել է The Moscow Times-ը։ Պարբերականի տվյալներով՝ Ղրիմի և մայրցամաքային Ռուսաստանի միջև երթևեկության մեծ մասն իրականացվում էր լաստանավերով։ Հաղորդումից պարզ չէ, թե արդյոք կամրջով ավտոմոբիլային երթևեկությունը ևս վերսկսվել է։
Ուկրաինայի զինված ուժերը հայտարարել են, որ իրենց անօդաչու սարքերի և հրթիռների հարվածներից Ղրիմի կամրջի ավտոմոբիլային հատվածի մի մասը փլուզվել է, և կամուրջը փակվել է ավտոմոբիլային երթևեկության համար, հաղորդել է France 24-ը։ Բացի այդ՝ Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած ղեկավար Սերգեյ Ակսյոնովն ասել է, որ Ղրիմի Լենինյան շրջանում անօդաչու սարքի հարվածից 2 մարդ է զոհվել, հաղորդել է DW-ն։ Նրա հաղորդածի համաձայն՝ զոհերը գրանցվել են շրջանում, ոչ թե կոնկրետ կամրջի վրա։
BBC-ն հաղորդում է, որ Ուկրաինան լրջորեն վնասել է Ղրիմի կամուրջը՝ վկայակոչելով ուկրաինացի պաշտոնյաների տարածած պատկերները, որոնցում երևում է ջրի մեջ փլուզված հատվածը։ Պարբերականի փոխանցմամբ՝ տեսանյութում, ըստ երևույթին, երևում է ավտոմոբիլային հատվածի լուրջ վնասումը․ հենակամարի և ճանապարհածածկի մնացորդները ցցված են ջրից։ Ղրիմի՝ Ռուսաստանի նշանակած պաշտոնյաներն ասել են, որ սննդամթերքի և առաջին անհրաժեշտության ապրանքների մատակարարումները չեն տուժի, և բնակիչներին հորդորել են խուճապի չմատնվել, հաղորդել է CNA-ն։ BBC-ի փոխանցմամբ՝ Հյուսիսային Ղրիմի ճանապարհներին և Չոնգարի շրջանի անցումներին ուկրաինական հարվածներն արդեն խաթարել են վառելիքի և այլ ապրանքների, այդ թվում՝ ռազմական բեռների մատակարարումները։ Պարբերականի գնահատմամբ՝ Կերչի նեղուցով լաստանավային անցումը կարող է մասամբ փոխհատուցել կամրջի կորուստը, սակայն դրա թողունակությունը սահմանափակ է, և այն խոցելի է հարձակումների համար։
Ռուս պաշտոնյաներն ավարտել են Ղրիմի կամրջի վնասների գնահատումը և որոշել շինարարական աշխատանքների ծավալը, պետական լրատվամիջոցներին ասել է Ռուսաստանի փոխվարչապետ Մարատ Խուսնուլինը, հաղորդել է The Kyiv Independent-ը։ Պարբերականը նաև հայտնել է, որ Ուկրաինայի անվտանգության ծառայությունը ստանձնել է հարվածի պատասխանատվությունը և հայտարարել, որ կամրջի մասերը ծովի հատակին են։ Ռուսաստանի աջակցությունը վայելող պաշտոնյան ասել է, որ որոշ գնացքներ աշխատում են, փոխանցել է BBC-ն։ BBC-ի գնահատմամբ՝ հարվածի երկարաժամկետ ազդեցությունը դեռ պարզ չէ, սակայն ռուսական բանակի համար տրանսպորտային և լոգիստիկ լուրջ խնդիրների վտանգը զգալիորեն մեծացել է․ պարբերականը չի հաստատել, որ այդ խնդիրներն արդեն առաջացել են։
Ուկրաինայի գլխավոր շտաբը հայտարարել է, որ Ղրիմի կամրջի ավտոմոբիլային հատվածի կամարն ու մեկ թռիչքը փլուզվել են՝ ընդհատելով ավտոմոբիլային կապը, իսկ երկաթգիծը կանգուն է մնացել, սակայն դրա կամարը վնասվել է, հաղորդել է The Guardian-ը։ Rybar Telegram ալիքը, որը, ըստ պարբերականի, սերտ կապեր ունի Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության հետ, զգուշացրել է, որ նույնիսկ նախապես պատրաստված փոխարինող կամարի տեղադրումը դժվար կլինի, քանի որ Ուկրաինան կարող է հարվածել լողացող կռունկներին և վերանորոգող անձնակազմերին։ Սա մեկնաբանություն էր, ոչ թե վերանորոգման պաշտոնական ժամանակացույց։
Ուկրաինայի նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկին ասել է, որ ուկրաինական զենքով իրականացված ծրագրված գործողության հետևանքով Ղրիմի կամրջի մի մասը ոչնչացվել է, հաղորդել է Politico Europe-ը։ Նա այդպիսով ընդունել է Ուկրաինայի դերը, սակայն նրա ներկայացրածը վնասի չափի անկախ հաստատում չէ։
Նիդերլանդա-ուկրաինական պաշտպանական Destinus Group ստարտափը հայտնել է, որ իր Ruta տեսակի 7 հրթիռ հարվածել է Ղրիմի կամրջին՝ փլուզելով մեկ թռիչք, հաղորդել է Politico Europe-ը։ Ուկրաինայի ռազմածովային ուժերի խոսնակ Դմիտրո Պլետենչուկի կանխատեսմամբ՝ վնասի հետևանքով զգալիորեն կդժվարանա Ղրիմից ռուսական հարձակումներում օգտագործվող անօդաչու սարքերի մատակարարումը, և կարող են խոչընդոտվել Օդեսայի, Խերսոնի ու Սև ծովի մյուս շրջանների վրա հարձակումները։ Սևաստոպոլի՝ Ռուսաստանի նշանակած նահանգապետ Միխայիլ Ռազվոժաևն ասել է, որ սննդամթերքի, վառելիքի և այլ ապրանքների մատակարարումները շարունակվում են բնականոն, քանի որ կամուրջը շատ չէր օգտագործվում բեռնափոխադրումների համար։ Նա մարդկանց խնդրել է չմեկնել Ղրիմ, քանի դեռ իշխանությունները չեն հայտարարել այլընտրանքային երթուղիների մասին։
Ղրիմի կամրջին հասցված հարվածներից հետո ցերեկային լուսանկարներում երևում է, որ ճանապարհի մոտ 200 մետր հատված ընկել է ծովը, հաղորդել է BBC-ն։ Կերչի նեղուցն է փլուզվել նաև կամրջի ավտոմոբիլային հատվածի կամարը, որը պահում էր թռիչքը։ COWI ինժեներական խորհրդատվական ընկերության ներկայացուցիչ Դեյվիդ Մակքենզին BBC-ին ասել է, որ բեկորները կարելի է բավական արագ հեռացնել, սակայն ավտոմոբիլային երթևեկության ամբողջական վերականգնումը, նրա գնահատմամբ, կտևի ավելի քան մեկ տարի։
Ռուսաստանի քննչական կոմիտեն հաստատել է Ղրիմի կամրջի կառույցի վնասումը և ահաբեկչության մեղադրանքով քրեական գործ հարուցել՝ Ուկրաինայի զինված ուժերին վերագրվող հարձակումներից հետո, հաղորդել է BBC-ն։
Հարյուրավոր ուկրաինական հարվածային անօդաչու սարքեր չորս ժամ թռչել են դեպի Ղրիմի կամուրջ, ապա հաջորդ ալիքի սարքերը վերահաղորդել են ռադիոազդանշանները, իսկ երրորդ ալիքում օգտագործվել են ուկրաինական արտադրության Flamingo թևավոր հրթիռներ, մասնակիցների և իրազեկ աղբյուրների վկայակոչմամբ հաղորդել է The Guardian-ը։ Գործողության մասնակիցներից մեկը, որն օգտագործել է Լեոն կեղծանունը, ասել է, որ անօդաչու սարքերի առաջին ալիքների նպատակը ռուսական հակաօդային պաշտպանությունը ծանրաբեռնելն էր, ոչ թե կամրջին հարվածելը։ Պարբերականի փոխանցմամբ՝ արձակված հրթիռների թիվն անհայտ է, թեև որոշ հաղորդումների համաձայն՝ դրանք առնվազն չորսն էին։
Ավելի վաղ հարվածից հետո Ակսյոնովը հայտարարել էր տրանսպորտային միջոցների երթևեկության ժամանակավոր սահմանափակումների մասին և ասել, որ ստեղծվել է արտակարգ արձագանքման շտաբ։ Ավելի ուշ Կրեմլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը վնասը գնահատել էր որպես աննշան և ասել, որ կամրջով երթևեկությունը շարունակվում է։
19 կիլոմետր երկարությամբ ավտոմոբիլային և երկաթուղային կամուրջը հատում է Կերչի նեղուցը՝ միացնելով Ռուսաստանի Կրասնոդարի երկրամասը Ռուսաստանի կողմից օկուպացված Ղրիմին։ Դրանով Ռուսաստանից թերակղզի են տեղափոխվում ռազմական և քաղաքացիական բեռներ։
Կամուրջը կառուցվել է 2014-ին Ռուսաստանի կողմից Ղրիմի օկուպացումից հետո։ Դրա ավտոմոբիլային հատվածը բացվել է 2018-ին, իսկ ուղևորատար երկաթուղային երթևեկությունը սկսվել է 2019-ին։ 2022-ի հոկտեմբերին պայթուցիկով բեռնված բեռնատարը վնասել է կամուրջը, իսկ 2023-ի հուլիսին ուկրաինական ծովային անօդաչու սարքերը հարվածել են դրան։
Երթևեկության նոր կասեցումից հետո Ակսյոնովը Ղրիմի բնակիչներին ու այցելուներին խնդրել է չերթևեկել դեպի կամուրջ և երթուղիները պլանավորելիս հաշվի առնել սահմանափակումները։ Նա ասել է, որ լրացուցիչ տեղեկություններ կհրապարակվեն։
Սերգեյ Ակսյոնովն ասել է, որ նոյեմբերի 19-ի հարձակումից հետո երթևեկությունը ժամանակավորապես դադարեցվել է, իսկ ծառայությունները գնահատում են վնասը։ Հարվածը հաջորդել է նոյեմբերի 17-ին ավտոմոբիլային կամրջի մի հատվածի փլուզմանը։
3 րոպե

Ուկրաինայի գլխավոր շտաբի պնդմամբ՝ հարվածի հետևանքով ավտոճանապարհային կապն ընդհատվել է, իսկ նախագահ Վոլոդիմիր Զելենսկու խոսքով՝ դա մի քանի շաբաթ տևած գործողության վերջին փուլն էր։
3 րոպե