ԱՄՆ վերաքննիչ դատարան․ ինքնաբացվող դանակների առևտրի դաշնային սահմանափակումները հակասահմանադրական են

ԱՄՆ հինգերորդ շրջանի վերաքննիչ դատարանը չորեքշաբթի որոշել է, որ ինքնաբացվող դանակների մասին դաշնային օրենքով սահմանված՝ նահանգների միջև առևտրի սահմանափակումները խախտում են Սահմանադրության երկրորդ փոփոխությունը, հայտնել է Fox News-ը։ Դատարանը գտել է, որ ինքնաբացվող դանակները լայնորեն գործածվող «զենք» են, որոնց վրա տարածվում է զենք պահելու և կրելու սահմանադրական իրավունքը՝ վկայակոչելով պաշտպանության և առօրյա նպատակներով դրանց պատմական կիրառությունը։

Որոշումը հիմնվում է Հելլերի գործով ԱՄՆ Գերագույն դատարանի՝ 2008 թվականի վճռի վրա, որը ճանաչել է օրինական նպատակներով, այդ թվում՝ ինքնապաշտպանության համար հրազեն ունենալու անհատական իրավունքը։ Հելլերի գործով վճիռը պաշտպանել է օրինական լայն գործածության մեջ գտնվող զենքերը՝ միաժամանակ ընդունելով «վտանգավոր և արտասովոր» զենքերի սահմանափակման վաղեմի ավանդույթի գոյությունը։ Այն անմիջականորեն չի լուծել ինքնաբացվող դանակների կարգավիճակի հարցը։

Ինչու էր կարևոր պատմական համեմատությունը

Բրյուենի գործով Գերագույն դատարանի որոշումը սահմանում է երկփուլ ստուգում։ Դատարանը նախ պարզում է՝ արդյոք Երկրորդ փոփոխության ձևակերպումը տարածվում է տվյալ զենքի կամ գործողության վրա։ Եթե այո, կառավարությունը պետք է ցույց տա, որ իր սահմանած սահմանափակումը համապատասխանում է երկրում զենքի կարգավորման պատմական ավանդույթին։

Գտնելով, որ ինքնաբացվող դանակները պաշտպանվում են սահմանադրությամբ՝ հինգերորդ շրջանի վերաքննիչ դատարանը վճռել է, որ կառավարությունը չի մատնանշել բավարար պատմական ավանդույթ, որը կհիմնավորեր օրենքով նախատեսված՝ միջնահանգային առևտրի կոնկրետ սահմանափակումները։ Դատարանը գտել է, որ այդ սահմանափակումներով ինքնաբացվող դանակները կարգավորվում էին պատմական օրենքներից տարբերվող եղանակով։

Այս եզրահանգումը վերաբերում է նահանգների միջև առևտրի դաշնային սահմանափակումներին, ոչ թե դանակները կարգավորող բոլոր օրենքներին։ Դեռ պարզ չէ, թե վճիռն անմիջապես ինչպես է ազդում սահմանափակումների կիրառման վրա՝ կոնկրետ ինչ միջոցներ է սահմանել դատարանը և արդյոք վճռի կատարումը կասեցված է։