BBC-ի տվյալներով՝ «Մանչեսթեր Սիթին» կարող է Եվրոպայում խաղալ՝ չնայած ներքին պատժամիջոցներին


Գավաթային մրցաշարերում հաղթանակները կարող են «Սիթիին» հաջորդ մրցաշրջանում եվրոպական ուղեգիր տալ, նույնիսկ եթե այն իջեցվի ստորին դիվիզիոն։ BBC Sport-ի հաղորդմամբ՝ արտոնագրման կանոնները հիմնվում են ընթացիկ տեղեկությունների, ոչ թե նախկին խախտումների վրա։
BBC Sport-ը 2026 թ․ հոկտեմբերի 7-ին հայտնել է, որ «Մանչեսթեր Սիթին» ինքնաբերաբար չի զրկվի եվրոպական այն մրցաշարին մասնակցելու իրավունքից, որի ուղեգիրը ձեռք կբերի իր արդյունքներով, նույնիսկ եթե երկրի ներսում կիրառված պատիժը նրան իջեցնի ստորին դիվիզիոն։ Անգլիական ֆուտբոլի բարձրաստիճան գործիչները մտահոգված են, որ խիստ ներքին պատժամիջոցից հետո «Սիթին» դեռ կարող է խաղալ հաջորդ մրցաշրջանի Չեմպիոնների լիգայում և ստանալ այդ մասնակցության ֆինանսական եկամուտները։ Այդ մտահոգությունը «Սիթիի» պատժի կամ եվրոպական մրցաշարերին մասնակցելու իրավունքի վերաբերյալ որոշում չէ։
BBC Sport-ի հաղորդմամբ՝ Չեմպիոնների լիգայում հաղթելու դեպքում «Սիթին» հաջորդ մրցաշրջանի ուղեգիր կստանա որպես գործող չեմպիոն՝ անկախ նրանից, թե Անգլիայում որ դիվիզիոնում է խաղում։ Միավորների հանումը կարող է նրան զրկել առաջնությունում զբաղեցրած տեղով ուղեգիր ստանալու հնարավորությունից, բայց չփակել գավաթային մրցաշարերով ուղեգիր ստանալու ճանապարհները։ Անգլիայի գավաթում հաղթանակը Եվրոպա լիգայի ուղեգիր կտա, իսկ Անգլիայի լիգայի գավաթում՝ Carabao Cup-ում հաղթանակը՝ Կոնֆերենցիաների լիգայի ուղեգիր։
Եվրոպական ֆուտբոլային ասոցիացիաների միության կազմակերպած մրցաշարերին մասնակցելու համար ակումբներին նաև արտոնագիր է անհրաժեշտ։ BBC Sport-ի հաղորդմամբ՝ այդ արտոնագրերը տրամադրում է Անգլիայի ֆուտբոլային ասոցիացիան, իսկ գործընթացը պատվիրակված է Պրեմիեր լիգային։ Արտոնագրումը հիմնվում է ընթացիկ տեղեկությունների վրա և հաշվի չի առնում անցյալի խախտումներին վերաբերող պատժամիջոցները կամ խախտումները։ Եթե ակումբը բավարարում է մասնակցության բոլոր նվազագույն չափանիշներին, արտոնագրի տրամադրումը չի կարող մերժվել։ Մերժման հիմնական ֆինանսական հիմքերը մյուս ակումբներին կամ ֆուտբոլիստներին ժամկետանց վճարումներն են կամ չմարված հարկային պարտավորությունները, ոչ թե նախկին խախտումների համար պատիժը։
«Լիվերպուլը» գնահատում է փոխհատուցում ստանալու իր տարբերակները «Մանչեսթեր Սիթիի» դեմ կայացված որոշումից հետո։ Այս մասին 2026 թ․ հոկտեմբերի 6-ին հայտնել է ESPN-ը՝ վկայակոչելով ակումբի աղբյուրները։ Հոկտեմբերի 2-ի առանձին հրապարակման մեջ The Guardian-ը նշել է, որ «Սիթիի» հովանավոր Etihad Airways-ի՝ ֆինանսավորման մասին նախկին հայտարարությունները կարծես հակասում են ակումբի բողոքարկման փաստարկին, որի մասին հաղորդվել էր։

Սևիլիայում խաղի սկզբից առաջ Իսպանիայի կապիտանը հանդիսատեսին ցույց տվեց աշխարհի գավաթը։ Այնուհետև պատանի Յամալը խփեց երկու գոլ և փոխանցում կատարեց երրորդի համար՝ ընդամենը մեկ օր անց, երբ «Ոսկե գնդակի» քվեարկությունը փակվել էր։
Պրեմիեր լիգան սեպտեմբերի 29-ին հաստատել է, որ «Սիթին» մեղավոր է ճանաչվել 2009-10-ից մինչև 2017-18 մրցաշրջաններն ընդգրկող ֆինանսական կանոնների խախտումների համար։ «Սիթին» շարունակում է հերքել որևէ խախտում կատարած լինելը։ Գործը քննած անկախ հանձնաժողովն իր որոշման շրջանակում չի ներառել այլ կողմերին փոխհատուցելու հարցը։ Ուստի մրցակից ակումբները ստիպված կլինեն փոխհատուցում պահանջել առանձին՝ «Սիթիի» կարգապահական պատժի գործից դուրս։
Ըստ ESPN-ի՝ «Արսենալը», «Լիվերպուլը», «Մանչեսթեր Յունայթեդը» և «Տոտենհեմը» 2024 թվականի սեպտեմբերին իրավաբաններին հանձնարարել են «Սիթիին» ծանուցել, որ պահպանում են փոխհատուցում պահանջելու իրենց իրավունքը, եթե այն մեղավոր ճանաչվի։ Նպատակն այդ հնարավորությունը պահպանելն էր՝ հաշվի առնելով վեցամյա հայցային վաղեմության ժամկետի վերաբերյալ մտահոգությունները։ Այդ ժամկետը՝ հայց ներկայացնելու համար սահմանված ժամանակը, հաշվարկվում էր Der Spiegel-ում մեղադրանքների առաջին հրապարակումից։ Այդ իրավունքները պահպանելը դեռ չէր նշանակում փոխհատուցման հայց ներկայացնել։
Հնարավոր պահանջների հիմքում կարող են լինել Եվրոպայի առաջատար ակումբային մրցաշար՝ Չեմպիոնների լիգա դուրս գալուց ստացվող հասույթը և Պրեմիեր լիգայի վճարումները, որոնց չափը կախված է մրցաշարային աղյուսակում զբաղեցրած տեղից։ ESPN-ի գնահատականները «Յունայթեդի» և «Տոտենհեմի» համար ներկայացնում են փոխհատուցման հնարավոր պահանջների փաստարկներ, ոչ թե հանձնաժողովի հաստատած վնասներ։
| Ակումբ | Չեմպիոնների լիգա դուրս գալու առնչությամբ արդյունքները | Հասույթի վերաբերյալ հնարավոր փաստարկն ու դրա սահմանափակումները |
|---|---|---|
| «Մանչեսթեր Յունայթեդ» | 2015-16 մրցաշրջանն ավարտել է հինգերորդ տեղում՝ գոլերի տարբերությամբ զիջելով չորրորդ տեղը զբաղեցրած «Սիթիին» և չստանալով Չեմպիոնների լիգայի վերջին ուղեգիրը։ | Չեմպիոնների լիգայի հնարավոր մրցանակային գումարը՝ մոտ £25 միլիոն։ ESPN-ի համաձայն՝ դա մասամբ կփոխհատուցվեր 2016-17 մրցաշրջանի Եվրոպա լիգայում հաղթելու համար ստացած £5,5 միլիոնով և տնային յոթ հանդիպումներից յուրաքանչյուրի £3 միլիոն հասույթով։ |
| «Տոտենհեմ» | 2010 թվականի մայիսին հաջորդած հինգ մրցաշրջաններից չորսն ավարտել է հինգերորդ տեղում, իսկ «Սիթին» ավելի բարձր տեղ է զբաղեցրել։ | ESPN-ի գնահատմամբ՝ «Տոտենհեմը» կարող է փաստարկել, որ Չեմպիոնների լիգայից առնվազն £120 միլիոն հասույթ չի ստացել՝ դեռ չհաշված Պրեմիեր լիգայի՝ զբաղեցրած տեղի համար վճարումները։ Սա հնարավոր պահանջի գնահատական է, ոչ թե շնորհված փոխհատուցում։ |
ESPN-ը նաև նշել է, որ «Յունայթեդը» կարող է պնդել, թե իր դիրքի թուլացումն ազդել է առևտրային հասույթի վրա և ստիպել ավելի բարձր աշխատավարձեր առաջարկել՝ ֆուտբոլիստներ ներգրավելու համար։ Լրատվամիջոցը զգուշացրել է, որ երկու պնդումներն էլ դժվար կլինի ապացուցել։ «Արսենալը» և «Տոտենհեմը» հրաժարվել են մեկնաբանություն տալ ESPN-ին, և դեռ պարզ չէ՝ նրանցից որևէ մեկը փոխհատուցում կպահանջի՞։
«Սիթին» բողոքը ներկայացրել է հոկտեմբերի 1-ին և հաջորդ օրը հաստատել այդ մասին, հոկտեմբերի 2-ին հայտնել է The Guardian-ը։ Ակումբը հայտարարել է, որ ունի «անհերքելի ապացույցների ամբողջություն», որը կապացուցի, որ հանձնաժողովի եզրակացությունները չեն համապատասխանում իրականությանը։
The Guardian-ի տեղեկություններով՝ բողոքարկման առանցքային մասերից մեկը «Սիթիի» այն պնդումն է, որ առևտրային պայմանագրերը, որոնք հանձնաժողովի եզրակացությամբ մասամբ ֆինանսավորվել էին ակումբի սեփականատիրոջ կողմից, իրականում վճարվել էին Աբու Դաբիի կառավարության միջոցներով։ Հարցն այն է, թե ով է տրամադրել որպես հովանավորչական հասույթ գրանցված գումարը։ Հանձնաժողովն այդ բացատրությունը մերժել է որպես «իրականությանը չհամապատասխանող» և նշել, որ «Սիթին» այն հորինել է հետագայում՝ ֆինանսավորման պայմանավորվածությունը քողարկելու համար։
The Guardian-ն այդ պաշտպանական փաստարկը համեմատել է Etihad-ի՝ 2015 թվականին ԱՄՆ առևտրի, տրանսպորտի և արտաքին գործերի գերատեսչություններին ներկայացրած փաստաթղթի հետ։ Այն ներկայացվել էր պետական ավիաընկերությունների վերաբերյալ քննության շրջանակում։ Etihad-ը «կեղծ» էր անվանել այն պնդումը, թե Աբու Դաբիի կառավարությունն է վճարել «Սիթիի» իր հովանավորության համար։ Ընկերությունը նշել էր, որ 2011 թվականի իր համաձայնագիրը կնքվել էր տասը տարով և ներառում էր «Սիթիի» մարզադաշտի անվանման իրավունքը։
Etihad-ն այս հովանավորությունը ֆինանսավորել է իր սեփական իրացվելի միջոցներով։
Իրացվելի միջոցներն անմիջապես օգտագործման համար հասանելի միջոցներն են։ Փաստաթղթում Etihad-ն ընդունել էր, որ պետական սեփականություն է, բայց նշել էր, որ կառավարությունից սուբսիդիաներ չի ստանում և ֆինանսավորվում է սեփական կապիտալի, բաժնետիրոջ տրամադրած փոխառությունների ու առևտրային վարկերի միջոցով։ Ընկերությունն իր պետական բաժնետիրոջ ներդրումներն ու փոխառությունները տարբերակել էր սուբսիդիաներից։ Արաբական Միացյալ Էմիրությունների պետական ավիաընկերությունը 2009 թվականից «Սիթիի» մարզաշապիկների գլխավոր հովանավորն է։ «Սիթին» մարզադաշտի անվանման իրավունքի £400 միլիոն արժողությամբ համաձայնագրի մասին հայտարարել է 2011 թվականին, իսկ 2021-ին այն երկարաձգել է ավելի բարենպաստ պայմաններով։
The Guardian-ը նաև նշել է, որ հաղորդված փաստարկը տարբերվում է այն դիրքորոշումից, որը «Սիթին» ներկայացրել էր 2020 թվականին Մարզական արբիտրաժային դատարանում՝ հաջողությամբ բողոքարկելով ՈւԵՖԱ-ի՝ ֆինանսական արդար խաղի կանոնները խախտելու մեղադրանքները։ Այդ գործով «Սիթին» պնդում էր, որ հովանավորչական ամբողջ հասույթը ստացվել է իր առևտրային գործընկերներից։ Etihad-ի հայտարարությունների հետ համեմատությունը չի լուծում ներկայիս բողոքարկման հարցը․ «Սիթին» շարունակում է մերժել իր դեմ եզրակացությունները։
BBC Sport-ը սեպտեմբերի 30-ին հայտնել է, որ «Սիթիի» խախտումների թվում էր «կեղծ» հովանավորչական պայմանագրերով հասույթն ավելի քան £900 միլիոնով արհեստականորեն ուռճացնելը։ Նույն օրվա BBC-ի առանձին վերլուծությունը ներկայացրել է սեփականատիրոջից ստացված £830 միլիոն ֆինանսավորում, որը քողարկվել էր որպես հովանավորչական հասույթ։ Հանձնաժողովը հաշվապահական խախտումները բնութագրել է որպես «Սիթիի» հաշիվները «կեղծելու համաձայնեցված արշավ»։
Ըստ BBC-ի վերլուծության՝ «Սիթին» 2009 թվականի ամռանից մինչև 2018 թվականի հունվար մոտ £1,2 միլիարդ է ծախսել նոր ֆուտբոլիստներ ձեռք բերելու համար։ Նրանց թվում էին Սերխիո Ագուերոն, Քևին դե Բրույնեն, Դավիդ Սիլվան և Յայա Տուրեն։ Հովանավորությունը «Սիթիի» եկամտի միակ աղբյուրը չէր, իսկ ակումբի եկամուտները ծախսվում էին ոչ միայն տրանսֆերների, այլև աշխատավարձերի և այլ ծախսերի վրա։ BBC Sport-ի հաղորդմամբ՝ «Սիթին» այդ ժամանակահատվածում ութ տիտղոս է նվաճել։ Տրանսֆերների վերաբերյալ վերլուծությունում հաշվվել են յոթ խոշոր տիտղոս՝ Պրեմիեր լիգայի երեք չեմպիոնություն, Անգլիայի մեկ գավաթ և Անգլիայի ֆուտբոլային լիգայի երեք գավաթ։ Վերլուծության համաձայն՝ մինչ այդ «Սիթին» 1970 թվականից ի վեր կարևոր տիտղոս չէր նվաճել։
Ինչպես սեպտեմբերի 29-ին հայտնել է BBC Sport-ը, Պրեմիեր լիգան չորս տարի տևած քննությունից հետո 2023 թվականի փետրվարին մեղադրանքներ է առաջադրել «Սիթիին» և գործը փոխանցել անկախ հանձնաժողովին։ Դռնփակ լսումները սկսվել են 2024 թվականի սեպտեմբերին և տևել մոտ 12 շաբաթ։
Etihad-ի հնարավոր իրավական քայլերը վերաբերում են այլ հարցի և ուղղվելու են այլ կողմի դեմ։ BBC Sport-ը սեպտեմբերի 30-ին հայտնել է, որ ավիաընկերությունը դիտարկում է Պրեմիեր լիգայի դեմ իրավական քայլերի դիմելու հնարավորությունը՝ հանձնաժողովի եզրակացությունները հանրությանը ներկայացնելու ձևի առնչությամբ։ Etihad-ը կտրականապես մերժել է ցանկացած եզրակացություն կամ ակնարկ, թե ներգրավված է եղել ոչ պատշաճ առևտրային պայմանավորվածություններում, և հայտարարել, որ իրավաբանական խորհրդատվություն կստանա իր հնարավոր տարբերակների վերաբերյալ։
Etihad-ի խոսքով՝ այն բանից հետո, ինչն ինքը կոչել է «ընտրովի արտահոսքեր և լուսաբանում», եզրակացությունները ներկայացնելու ձևը վնասաբեր ակնարկներ է ստեղծել ավիաընկերության վերաբերյալ։ Ընկերությունը նշել է, որ իր անունը չի հիշատակվել հրապարակված եզրակացություններում, որոնցից որոշ տեղեկություններ հեռացվել են, և իրեն գործընթացին մասնակցելու հնարավորություն չի տրվել։ Հայտարարությունը չէր ազդարարում հայցի ներկայացում և չէր չեղարկում «Սիթիի» դեմ եզրակացությունները։ BBC Sport-ը հայտնել է, որ պատասխանի համար դիմել է Պրեմիեր լիգային։
Անգլիայի ֆուտբոլը կառավարող Ֆուտբոլային ասոցիացիան հայտարարել է, որ ուսումնասիրում է որոշումը և «անհրաժեշտության դեպքում քայլեր կձեռնարկի», հոկտեմբերի 2-ին հայտնել է The Guardian-ը։ Ասոցիացիան լիազորություն ունի կարգապահական պատիժ կիրառելու «Սիթիի» և ակումբում աշխատող անձանց նկատմամբ, բայց կսպասի բողոքարկման գործընթացի ավարտին՝ նախքան որոշելը, թե արդյոք քայլեր ձեռնարկելու է։
Ֆուտբոլային ասոցիացիան նշել է, որ որոշումը «կարևոր հետևանքներ ունի խաղի ազնվության համար», և որ կշարունակի հետևել զարգացումներին, քանի դեռ լիգայի վարույթը շարունակվում է։ Հանձնաժողովի հրապարակած 40-էջանոց հիմնական որոշումից հեռացվել էին ներգրավված անձանց անունները։ The Guardian-ի հաղորդմամբ՝ ասոցիացիան կարող է Պրեմիեր լիգայից պահանջել որոշման ամբողջական տարբերակը՝ առանց հեռացված տեղեկությունների։
«Սիթիի» պատիժը և բողոքարկման ելքը դեռ որոշված չեն։ BBC Sport-ը հոկտեմբերի 7-ին հայտնել է, որ «Սիթիի» պատիժը որոշելու լսումը դեռ նշանակված չէ։ Պատիժը որոշում է անկախ հանձնաժողովը, իսկ «Սիթին» և Պրեմիեր լիգայի խորհուրդը կարող են մինչև հանձնաժողովի որոշումը համապատասխան պատժամիջոց առաջարկել։
Տիտղոսներից զրկելը BBC Sport-ի սեպտեմբերի 29-ին նկարագրած հնարավոր պատիժներից էր։ Լրատվամիջոցը հայտնել է, որ շեյխ Մանսուրի կողմից ակումբը ձեռք բերելուց հետո «Սիթին» ութ անգամ հաղթել է Պրեմիեր լիգայում, որից երեքը՝ մեղադրանքներն ընդգրկող ժամանակահատվածում։ Մեղավոր ճանաչելու որոշումն ինքնին այդ տիտղոսներն այլ ակումբների չի փոխանցել։
BBC Sport-ի սեպտեմբերի 30-ի հաղորդման համաձայն՝ Պրեմիեր լիգայի կանոնակարգի դրույթներից մեկը նշում է, որ բողոքարկման քննությունը պետք է ավարտվի այն ներկայացնելուց հետո 12 շաբաթվա ընթացքում, իսկ որոշումը պետք է կայացվի քննության ավարտից հետո 30 օրվա ընթացքում։ The Guardian-ի հոկտեմբերի 2-ի հրապարակման մեջ, կանոնակարգի հիման վրա, բողոքարկման գործընթացի ավարտն ակնկալվում էր հունվարի վերջին։
BBC Sport-ը հոկտեմբերի 7-ին հայտնել է, որ հաստատված չէ՝ արդյոք Պրեմիեր լիգայի նոր կարգապահական ժամկետները կիրառելի են «Սիթիի» գործի նկատմամբ․ ամբողջ գործընթացի, ներառյալ պատժամիջոցի բողոքարկման, ավարտը մինչև մրցաշրջանի վերջ երաշխավորված չէ։ Եվրոպական ֆուտբոլային ասոցիացիաների միությունը չի կարող քայլեր ձեռնարկել, քանի դեռ Պրեմիեր լիգայի կարգապահական վարույթը շարունակվում է, բայց կարող է առանձին կարգապահական գործ բացել՝ «Սիթիին» եվրոպական մրցաշարերին մասնակցելու իրավունքից զրկելու նպատակով։ Այդ հնարավոր ուղին անորոշ է, քանի որ խախտումները վերաբերում են անցյալին․ 2020 թվականին Մարզական արբիտրաժային դատարանը չեղարկել է «Սիթիի»՝ եվրոպական մրցաշարերին մասնակցելու երկամյա արգելքը, քանի որ միության կանոններով խախտումների վաղեմության ժամկետը լրացել էր։ Խոսքը հնարավոր վարույթի մասին է, ոչ թե հայտարարված գործի կամ մասնակցությունն արգելող որոշման։
Անանուն մնալու պայմանով խոսած ֆուտբոլի բարձրաստիճան գործիչները BBC Sport-ին ասել են, որ ցանկանում են գործի հանգուցալուծումը տեսնել մինչև մրցաշրջանի ավարտը, իսկ նրանցից մեկը հույս է հայտնել, որ բողոքարկման քննությունը հնարավոր կլինի կրճատել։ Այդ ակնկալիքները համաձայնեցված վերջնաժամկետ չէին։ «Սիթիի» գլխավոր գործադիր տնօրեն Ֆերան Սորիանոն ավելի վաղ կարծիք էր հայտնել, որ գործը երկար կտևի։
Աղբյուրները դեռ սեպտեմբերի 29-ին BBC Sport-ին հայտնել էին, որ Պրեմիեր լիգայի այլ ակումբներ իրավաբանական խորհրդատվություն են ստանում հնարավոր փոխհատուցման վերաբերյալ։ ESPN-ի հոկտեմբերի 6-ի հրապարակման համաձայն՝ ակնկալվում է, որ ակումբները կսպասեն «Սիթիի» պատժամիջոցի հաստատմանը, ապա կորոշեն՝ արդյոք փոխհատուցման պահանջ ներկայացնել և ինչպես դա անել։ Սա լրատվամիջոցի ներկայացրած ակնկալիք է, ոչ թե ակումբների հայտարարած որոշում․ իրավական իրավունքների պահպանումը նրանց տարբերակներ է տալիս, բայց վնասների առկայությունը չի հաստատում։
2 րոպե

Թրենթ Ալեքսանդր-Առնոլդը Թոմաս Տուխելի գլխավորությամբ իր առաջին մեկնարկային խաղում եզրից փոխանցեց Էնթոնի Գորդոնին, որը Պրահայում բացեց հաշիվը։ Անգլիան տարավ իր առաջին հաղթանակն Ազգերի լիգայի A3 խմբում։
3 րոպե