ՆԱՍԱ-ի Mars Odyssey ուղեծրային կայանի ռեակցիոն անիվը խափանվել է

Առաքելության թիմի գնահատմամբ՝ եթե սարքը ստիպված լինի դիրքը պահպանել միայն շարժիչներով, վառելիքի մնացորդը կբավականացնի մեկից երկու ամիս։ Գնահատականը դեռ ճշգրտվում է։
Այս հոդվածում
ՆԱՍԱ-ի 2001 Mars Odyssey ուղեծրային կայանի ռեակցիոն անիվներից մեկը դադարել է պտտվել նոյեմբերի 4–6-ին՝ սարքի անվտանգ ռեժիմում գտնվելու ընթացքում, պարզել են ինժեներները։ Փորձարկման ժամանակ անիվը հրամանով շարժվել է, սակայն պարզելու համար, թե արդյոք հնարավոր է վերականգնել դրա աշխատանքը, լրացուցիչ փորձարկումներ են անհրաժեշտ։
ՆԱՍԱ-ն նոյեմբերի 19-ի իր տեղեկագրում հայտնել է, որ Odyssey-ն դուրս է եկել անվտանգ ռեժիմից, որի ընթացքում պաշտպանական նպատակով անջատվում են ոչ անհրաժեշտ համակարգերը։ Սարքի գիտական աշխատանքը շարունակում էր դադարեցված մնալ, իսկ տվյալների փոխանցումը դեռ չէր վերսկսվել։
Սարքը Մարսի ուղեծիր է մտել 2001 թվականի հոկտեմբերին՝ մոլորակի մակերևույթին ջրի և սառույցի հետքեր փնտրելու նպատակով։ Առաքելությունը նախատեսված էր 2,5 տարուց մի փոքր ավելի ժամանակի համար, սակայն այն Մարսի մոտ աշխատում է արդեն 25 տարի։
Ինչու է անիվը կարևոր
Ռեակցիոն անիվներն արագացնելով կամ դանդաղեցնելով՝ տիեզերական սարքն օգնում են ուղղել անհրաժեշտ կողմը։ Արագության այդ փոփոխությունը սարքի վրա պտտող ուժ է առաջացնում՝ առանց դիրքը շտկելու համար շարժիչները միացնելու։ Odyssey-ն ունի չորս անիվ, սակայն դրանցից մեկը խափանվել է 2013 թվականին, իսկ սարքի կողմնորոշմանն օգնելու համար անհրաժեշտ է առնվազն երեքը։ Նոր խափանված անիվի աշխատանքի վերականգնումը թույլ կտա սարքը կրկին կառավարել երեք անիվով։
Առանց երեք աշխատող անիվի Odyssey-ն դիրքը պահպանելու համար ստիպված է ապավինել միայն շարժիչներին։ Առաքելության թիմի գնահատմամբ՝ այդ դեպքում հիդրազինային վառելիքի մնացորդը կբավականացնի մեկից երկու ամիս։ Թիմը դեռ ճշգրտում է գնահատականը։
Տվյալների փոխանցումն ու վերականգնման փորձարկումները
Odyssey-ն փոխանցել է ՆԱՍԱ-ի՝ Մարսի մակերևույթին գործող սարքերի տվյալները, այդ թվում՝ Phoenix վայրէջքային սարքի և Spirit, Opportunity ու Curiosity մարսագնացների վայրէջքից հետո ուղարկված առաջին պատկերները։ Եթե Odyssey-ն չկարողանա վերսկսել աշխատանքը, Եվրոպական տիեզերական գործակալության Mars Express-ը և Trace Gas Orbiter-ը կարող են ստանձնել տվյալների փոխանցման աշխատանքի մի մասը, գրել է The Register-ը։
Առաքելությունը ղեկավարում է ՆԱՍԱ-ի Ռեակտիվ շարժման լաբորատորիան, իսկ սարքը կառուցել և շահագործում է Lockheed Martin-ը։ Նրանց թիմերը վերլուծում են Odyssey-ի տվյալներն ու փորձարկում անիվը։ ՆԱՍԱ-ն նպատակ ունի նոյեմբերի վերջին շաբաթվա փորձարկումներից և վերլուծությունից հետո վերսկսել Odyssey-ի գիտական աշխատանքն ու տվյալների փոխանցումը։ Գործակալությունը նախատեսում է նոր տեղեկություններ հայտնել սարքի վիճակի և ժամկետների մասին, երբ թիմն ավելին պարզի։
Մարսագնացի առանձին խնդիրը
ՆԱՍԱ-ի Perseverance մարսագնացն էլ կապի առանձին խնդիր ունի․ նրա հիմնական ռադիոսարքը դադարել է սպասվող ազդանշաններն ուղարկել, իսկ պահուստայինը հաղորդել է սպասվող հզորության մոտ կեսով։ Մարսագնացն այժմ Երկրի հետ ուղիղ կապ է պահպանում՝ տվյալների փոխանցման ավելի ցածր արագությամբ, իսկ նրա գիտական աշխատանքը դադարեցված է։
Ավելի վաղ՝ Գիտություն
ԵրկիրCOP31-ի նախագծից հանվել է հարմարվողականության ֆինանսավորման $120 միլիարդի թիրախը
COP31-ի նախագծից հանվել է մինչև 2035 թվականը հարմարվողականության համար տարեկան $120 միլիարդ ֆինանսավորման առաջարկված թիրախը։ Անթալիայում ամբողջ գիշեր շարունակված բանակցությունները մնում են փակուղում՝ հանածո վառելիքի վերաբերյալ ձևակերպումների շուրջ տարաձայնությունների պատճառով։ Նոյեմբերի 21-ին սպասվում է նոր, հնարավոր է՝ վերջնական տեքստը։
3 րոպե
ՌոբոտատեխնիկաԱՄՆ սննդի ու դեղերի վարչությունը հաստատեց Hugo-ն ընդհանուր վիրաբուժությունում․ Medtronic
Ընկերությունը նոյեմբերի 17-ին՝ 2026 թվականին, հայտնել է ԱՄՆ-ում թույլտվության ընդլայնման մասին․ համակարգն այժմ կարող է աջակցել որովայնային վիրահատություններին՝ ուրոլոգիական միջամտություններից բացի։
3 րոպե
Ֆիզիկա, մաթեմատիկա և բացահայտումներՍաթերլենդը և մյուսները կոմպիլացրել են Ալփյոգեի առաջարկած Ռիմանի ապացույցը
Լրացուցիչ ստուգումներով համընկել են հինգ թեորեմների ձևակերպումները, և հայտնաբերվել են միայն ստանդարտ ելակետային ենթադրություններ, սակայն մաթեմատիկական ուսումնասիրությունը շարունակվում է։
3 րոպե
Աղբյուրներ
Ցույց տալ բոլոր 4 աղբյուրներըՑուցադրել ավելի քիչ
science.nasa.govNASA’s Perseverance, Odyssey Teams Investigate Technical Issues - NASA Science (բացվում է նոր ներդիրում)
- space.comTrouble at Mars: NASA's Perseverance rover, Odyssey orbiter halt science work due to glitches | Space (բացվում է նոր ներդիրում)
The RegisterNASA Mars rover and orbiter suffer glitches (բացվում է նոր ներդիրում)
- grokipedia.comReaction wheel (բացվում է նոր ներդիրում)
