Պաշտոնական վերանայում․ Մեծ Բրիտանիայի տնտեսությունը գարնանը սպասվածից ավելի արագ է աճել


Ազգային վիճակագրության գրասենյակն այժմ ապրիլ-հունիսյան աճը գնահատում է 0,5%-ով՝ 0,4%-ի փոխարեն։ Սա Մեծ Բրիտանիան դարձնում է G7-ում 2026թ. առաջին կիսամյակի ամենաարագ աճող տնտեսությունը։ Գրասենյակը նաև իջեցրեց 2025թ. գնահատականը, և տնտեսագետները ձմռանն աճի դանդաղում են սպասում։
2026թ. ապրիլ-հունիս ամիսներին Մեծ Բրիտանիայի տնտեսությունն աճել է ավելի արագ, քան պաշտոնական վիճակագիրներն ի սկզբանե հայտնել էին։ Սեպտեմբերի 30-ին Ազգային վիճակագրության գրասենյակը (ONS) բարձրացրեց երկրորդ եռամսյակի ՀՆԱ-ի աճի գնահատականը՝ 0,5%-ի։ ՀՆԱ-ն՝ համախառն ներքին արդյունքը, տնտեսության արտադրած ապրանքների և ծառայությունների ընդհանուր արժեքն է։ Ի սկզբանե գնահատականը 0,4% էր։ Աղբյուրի հաղորդմամբ՝ այս աճը գրանցվել է չնայած Իրանի հետ պատերազմով պայմանավորված խափանումներին։
Ծառայությունների ոլորտը՝ Մեծ Բրիտանիայի տնտեսության ամենամեծ մասը, եռամսյակի ընթացքում աճել է 0,6%-ով, իսկ շինարարությունը՝ 0,8%-ով։ Արտադրական ոլորտը, որի մեջ մտնում է արդյունաբերությունը, կրճատվել է 0,1%-ով։
ONS-ի տնտեսական վիճակագրության տնօրեն Լիզ Մաքքիունն ասաց, որ նոր տվյալները ներառում են գործակալության՝ տնտեսությունը չափելու եղանակի տարեկան կատարելագործումները։ Այս փոփոխությունները նոր տեղեկատվություն են ավելացնում, որը «ավելի լավ պատկերացում է տալիս Մեծ Բրիտանիայի ծառայությունների ոլորտի գործունեության մասին», ինչպես նաև թարմացված տվյալների աղբյուրներ։ «Վերջին եռամսյակում ծառայությունների ոլորտի ավելի ուժեղ աճը նշանակում է, որ տնտեսությունն այժմ մի փոքր ավելի մեծ է, քան նախկինում գնահատված էր»,- ասաց նա։
Վերանայումը կատարվում է այն ժամանակ, երբ գանձապետության կանցլեր Ջոն Հիլին պատրաստվում է մոտ չորս շաբաթից ներկայացվելիք բյուջեին։ The Guardian-ը նշեց, որ սա նաև նշանակում է, որ նրա նախորդը՝ Ռեյչել Ռիվզը, փոխանցել է մի փոքր ավելի մեծ տնտեսություն, քան նախկինում ընդունված էր։
Նույն թարմացումն իջեցրեց 2025 թվականի աճի ONS-ի գնահատականը։ Մաքքիունն ասաց, որ 2025 թվականի ողջ աճը «մի փոքր ավելի ցածր էր, քան նախկինում գնահատված էր», և ONS-ը նաև փոխեց, թե ինչպես էր այդ աճը բաշխված տարվա եռամսյակների միջև։ Այսպիսով, վերանայումն ամբողջովին լավ նորություն չէ․ վերջին ամիսներն ավելի ուժեղ են երևում, մինչդեռ անցյալ տարին մի փոքր ավելի թույլ է երևում։
ONS-ը թողեց առաջին եռամսյակի աճն անփոփոխ՝ 0,6%։ Երկրորդ եռամսյակի 0,5%-ի հետ միասին սա Մեծ Բրիտանիան դասում է G7-ի մյուս տնտեսություններից առաջ 2026թ. առաջին կիսամյակում։ G7-ը յոթ խոշոր զարգացած տնտեսությունների խումբ է՝ ԱՄՆ, Ճապոնիա, Գերմանիա, Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Իտալիա և Կանադա։ Սակայն տարեկան կտրվածքով Բրիտանիան Ճապոնիայի հետ կիսում է երրորդ տեղը։
Արտահանումը նույնպես ի սկզբանե գնահատվածից շատ ավելի ուժեղ էր։ Արտահանման ծավալներն այդ եռամսյակում աճել են 2,8%-ով՝ ի սկզբանե գնահատված 0,5%-ի փոխարեն։
Վերլուծություն
ONS-ի գնահատմամբ՝ բիզնես ներդրումներն այդ եռամսյակում աճել են 1,8%-ով և մեկ տարի առաջվա համեմատ 5,2%-ով ավելի բարձր են եղել։ Ընկերությունների, պետության և տնային տնտեսությունների կողմից երկարաժամկետ ակտիվների, ինչպիսիք են շենքերն ու սարքավորումները, ձեռքբերումների ավելի լայն ցուցանիշն աճել է 0,9%-ով։ ONS-ը հայտնեց, որ հիմնական խթանողը եղել է «այլ շենքերի և կառույցների» աճը՝ կատեգորիա, որի մեջ կմտնեին նաև տվյալների կենտրոնները։
WPI Strategy-ի գլխավոր տնտեսագետ Մարտին Բեքն ասաց, որ ներդրումների վերանայված ցուցանիշը «թեկուզ ինչ-որ ապացույց է տալիս, որ Մեծ Բրիտանիան կարող է սկսել բռնել ԱՄՆ-ում շատ նկատելի՝ արհեստական բանականության վրա հիմնված ներդրումային ալիքը»։ Նա նաև նշեց, որ սպառողական ծախսերի աճը մնացել է նախորդ գնահատականի մակարդակին՝ 0,3%-ին։
Պետական ծախսերն ավելի քիչ էին օժանդակում աճին։ Դրանք եռամսյակում նվազել են 0,5%-ով՝ ի սկզբանե գնահատված 0,3%-ից ավելի մեծ անկում։ Capital Economics-ի Էշլի Ուեբբն ասաց, որ բաշխվածությունը ցույց է տալիս, որ տնտեսությունն «այլևս ինտենսիվորեն չի օժանդակվում պետական ծախսերով»։
Տնային տնտեսություններն ևս առաջընթաց են ունեցել։ Մեկ շնչին ընկնող իրական տնօրինելի եկամուտը գումարն է, որ մարդկանց մոտ մնում է հարկերից և պարտադիր վճարումներից հետո՝ գնաճով ճշգրտված։ Այն ապրիլ-հունիսին աճել է 1,0%-ով՝ հունվար-մարտին 0,8%-ով անկումից հետո։ Տնային տնտեսությունների խնայողությունների գործակիցն աճել է 0,2 տոկոսային կետով՝ հասնելով 8,8%-ի։
Մեծ Բրիտանիայի պետական պարտատոմսերը, հայտնի որպես gilts, թվերի հրապարակումից հետո թանկացել են։ Երբ պարտատոմսերի գները բարձրանում են, դրանց եկամտաբերությունը նվազում է․ եկամտաբերությունը ներդրողների ստացած շահույթն է և պետության փոխառության արժեքի ցուցանիշ։ Հրապարակման առավոտյան երկամյա պարտատոմսի եկամտաբերությունը նվազել էր 5 բազիսային կետով (տոկոսային կետի 0,05-ով)՝ հասնելով 4,86%-ի։ Տասնամյա պարտատոմսի եկամտաբերությունը նվազել էր 4 բազիսային կետով՝ հասնելով 5,356%-ի։ XTB-ի հետազոտությունների տնօրեն Քեթլին Բրուքսն ասաց, որ նավթի գների անկումը նույնպես օգնում էր։ Նա նշեց, որ նույնիսկ այս վերականգնումից հետո պարտատոմսերի եկամտաբերությունը մնում էր ավելի բարձր, քան սեպտեմբերի անկայուն սկզբում։
The Guardian-ի մեջբերած տնտեսագետները սպասում են, որ ավելի ուժեղ տեմպը երկար չի տևի։ Capital Economics-ի ավագ տնտեսագետ Էշլի Ուեբբն ասաց, որ վերանայումը վկայում է այն մասին, որ տնտեսությունը եղել է «մի փոքր ավելի կայուն էներգիայի ավելի բարձր գների նկատմամբ», քան ենթադրվում էր։ Նա ավելացրեց, որ այս կայունությունը «կարող է շարունակվել III եռամսյակում, բայց մենք դեռ սպասում ենք, որ այն կթուլանա IV եռամսյակում, քանի որ ավելի բարձր գնաճն ավելի մեծ հարված կհասցնի տնային տնտեսությունների իրական եկամուտներին»։
RSM UK-ի գլխավոր տնտեսագետ Թոմաս Պագն ասաց, որ հարցումները ցույց են տալիս, որ դինամիկայի մեծ մասը փոխանցվել է երրորդ եռամսյակ, և RSM-ը բարձրացրել է իր տարեկան աճի կանխատեսումը մինչև 1,4%։ Սակայն նա զգուշացրեց, որ «հնարավոր տոկոսադրույքի բարձրացումները, գնաճի կտրուկ աճը և հարկերը բարձրացնող մեկ այլ բյուջե» «ձմռանը զգալիորեն կխանգարեն աճին»։
Տնային տնտեսությունների վրա ճնշումն ավելանում է այլ առումներով ևս։ Cornwall Insight խորհրդատվական ընկերության կանխատեսմամբ՝ կառավարության սահմանած էներգիայի գների առաստաղը հունվարից կաճի 16%-ով՝ հասնելով £1999-ին տարեկան կտրվածքով՝ գազի և էլեկտրաէներգիայի համար վճարող տիպային տնային տնտեսության համար։ Allianz Trade ապահովագրական ընկերությունը բարձրացրել է Մեծ Բրիտանիայի 2026թ. աճի կանխատեսումը մինչև 1,3%։ Այն սպասում է, որ Անգլիայի բանկը մինչև տարեվերջ երկու անգամ կբարձրացնի տոկոսադրույքը՝ 3,75%-ից մինչև 4,25%։

Նոր պաշտոնական տվյալները բարձրացնում են երկրորդ եռամսյակի աճը 0,4%-ից և նվազեցնում 2025 թվականի գնահատականը։ Դրանք նաև ցույց են տալիս բիզնես ներդրումների և տնային տնտեսությունների եկամուտների ուժեղացում, սակայն տնտեսագետները սպասում են, որ ձմռանը տնտեսությունը կդանդաղի։
4 րոպե