ԱՄՆ ծովային վարչությունում տարածված ահազանգը՝ Իրանի շրջափակման խափանումների մասին


Ներքին նախազգուշացման համաձայն՝ առևտրային նավերի վրա հարձակումները կարող են բարձրացնել պատերազմի ռիսկի ապահովագրավճարները, անձնակազմերին ստիպել հրաժարվել նավարկությունից և նվազեցնել հասանելի տանկերային տարողությունը։
Իրավիճակ՝ Իրանի պատերազմ և Հորմուզի նեղուց
ԱՄՆ ծովային վարչությունում տարածված ներքին նախազգուշացման մեջ նշվել է, որ Վաշինգտոնի կողմից Իրանի շրջափակումը նպաստում է առևտրային նավագնացության խափանումներին։ Փաստաթղթի համաձայն՝ սպառնալիքներն Օրմուզի նեղուցից տարածվել են դեպի Պարսից ծոցի խարիսխակայաններ և Օմանի ծոց՝ մեծացնելով ապահովագրության հետագա թանկացման, անձնակազմերի՝ նավարկությունից հրաժարվելու և հասանելի տանկերային տարողության կրճատման հավանականությունը։
Նեղուցում և դրա շրջակայքում նավերի վրա հարձակումները խաթարել են համաշխարհային նավագնացությունն այն բանից հետո, երբ փետրվարի 28-ին ԱՄՆ-ն ու Իսրայելը հարվածներ են հասցրել Իրանին։ Օրմուզի նեղուցը նեղ, հիմնական ծովային անցումն է, որը Պարսից ծոցը կապում է Օմանի ծոցին և Արաբական ծովին։
Al Jazeera-ն փաստաթղթերը ստացել է ծովային վարչությանը՝ Տեղեկատվության ազատության մասին օրենքի հիման վրա ներկայացված հարցման միջոցով։ Նախազգուշացման մեջ ասվում էր, որ առևտրային նավերը հարձակումների են ենթարկվում երկու կողմից, սակայն չէր նշվում, թե խափանումների որքան մասն է պայմանավորված շրջափակմամբ։ Փաստաթղթի ամսաթիվն ու հեղինակը հայտնի չեն․ պարզ չէ նաև՝ այն կազմվել է վարչությունում, թե այլուր։
Վարչության ղեկավար Սթիվեն Մ. Կարմելը հոկտեմբերի 12-ին նախազգուշացումը փոխանցել է կառույցի ծովային ապահովագրության գրասենյակի պաշտոնյա Մայքլ Յարինգթոնին։ Դրան նախորդել էին հոկտեմբերի 10-ին Օմանի ծոցում Պանամայի դրոշով նավարկող սորուն բեռների Ocean Molica նավին ԱՄՆ-ի հասցրած հարվածը և երեք այլ տանկերների վրա հարձակումները, որոնց պատասխանատուները չեն նշվել։ հայտնել է, որ շարքից հանել է Ocean Molica-ն՝ շրջափակումը ճեղքելու փորձի համար։
Կարմելը Յարինգթոնին հարցրել է, թե ինչպես է արձագանքում ապահովագրական շուկան, և խնդրել տեղեկացնել պատերազմի ռիսկի ապահովագրությունը վերականգնելու ջանքերի ընթացքի մասին։ Այդ ապահովագրությունը ծածկում է պատերազմական գործողությունների հետևանքով առաջացած վնասները։ Դրա բաղադրիչները սովորաբար ծածկում են բուն նավը և նավում գտնվող մարդկանց ու իրերի նկատմամբ պատասխանատվությունը։ Յարինգթոնը պատասխանել է, որ գործընկերներից մեկը կապ է հաստատել Լոնդոնում գտնվող անձանց հետ, և փոխանցել է ապահովագրավճարների աճի մասին լրատվական հրապարակումներից կազմված ամփոփագիրը։ Յարինգթոնի նկարագրած ապահովագրական աշխատանքի մանրամասները ծածկվել են հրապարակված նամակներում։
Ծովային վարչությունը, Սպիտակ տունը, պաշտպանության նախարարությունը և ԱՄՆ-ի կենտրոնական հրամանատարությունը չեն պատասխանել Al Jazeera-ի մեկնաբանության հարցումներին։
Միջազգային ծովային կազմակերպությունը հակամարտության սկզբից ի վեր տարածաշրջանում նավերի վրա մոտ 130 հարձակում և առնվազն 25 նավաստու մահ է գրանցել։ Նավթ արտահանող երկրների կազմակերպության (OPEC) տվյալներով՝ Մերձավոր Արևելքից Արևելյան Ասիա հում նավթ տեղափոխող տանկերի ապահովագրության արժեքը հունվարից մինչև հոկտեմբերի վերջ աճել է մոտ 200 անգամ՝ հասնելով մեկ բարելի դիմաց $12,29-ի։ Երկու ցուցանիշներից ոչ մեկը չի առանձնացնում շրջափակման ազդեցությունը։
Անկախ հետազոտող Բուն Չուան Լիմն ասել է, որ ապահովագրության պայմանները կախված են նավից, երթուղուց, տարածքից և սպառնալիքի ազդեցության տևողությունից։ Նրա խոսքով՝ ավելի լայն տարածքի ընդգրկող սպառնալիքը կարող է բարձրացնել ծախսերն ու բարդացնել գործունեությունը, սակայն դա չի նշանակում, որ բոլոր նավերի համար լրացուցիչ ապահովագրավճարը նույնն է։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մերժել է խաղաղության համաձայնագրի անհրաժեշտությունը՝ ավելի վաղ ենթադրելով, որ հակամարտությունը կարող է բավական շուտ ավարտվել։ Նոյեմբերի 3-ի հրապարակման համաձայն՝ Իրանն ուզում էր, որ ԱՄՆ-ը վերացնի նավահանգիստների շրջափակումը, բացառություններ տրամադրի իրանական նավթի վաճառքի համար և չեղարկի նոր սահմանված պատժամիջոցները՝ նախքան մյուս հարցերին անցնելը։ Իրանն առաջարկել էր պայմանների իրականացման ժամկետը կրճատել մինչև երկու օր, սակայն կողմերը համատեղ համաձայնության մասին չէին հայտարարել։
Պարսից ծոցում հաղորդված փոխանցումից հետո ԱՄՆ-ը զգուշացրել է, որ շրջափակման տակ գտնվող նավերից ծովում բեռ ստացող նավերը կարող են համարվել շրջափակումը խախտողներ, եթե բեռը բարձվել է Իրանի նավահանգստում կամ ափի երկայնքով՝ անգամ Իրան չայցելելու դեպքում։
3 րոպե

Հարձակման ենթարկված տանկերներից արտահոսած նավթը հասնում է Արաբական Միացյալ Էմիրությունների լողափեր և սպառնում Օմանի սուզվելու վայրերին։ Տարածաշրջանում նավթաբծերը քարտեզագրվում են։
2 րոպե

ԱՄՆ նախագահն ասել է, որ հնարավոր նոր հարվածները կքննարկի տարեսկզբից հետո․ ավելի վաղ նա ժամկետը կապել էր նոյեմբերի 3-ի միջանկյալ ընտրությունների հետ։
2 րոպե