ԱՄՆ-ը, Մեքսիկան ու Բոլիվիան կորցրել են կարմրուկի վերացման կարգավիճակը


Պանամերիկյան առողջապահական կազմակերպությունը նոյեմբերի 17-ին երեք երկրներին զրկել է կարմրուկի վերացման կարգավիճակից՝ արձանագրելով, որ հիվանդությունը կրկին շարունակաբար տարածվում է։
Իրավիճակ՝ Կարմրուկի բռնկումը ԱՄՆ-ում
Պանամերիկյան առողջապահական կազմակերպությունն ԱՄՆ-ին, Մեքսիկային և Բոլիվիային զրկել է կարմրուկի վերացման կարգավիճակից՝ պաշտոնապես արձանագրելով, որ հիվանդության շարունակական փոխանցումը վերսկսվել է։ Նոյեմբերի 17-ի որոշումը հաստատում է այն, ինչ ավելի վաղ հրապարակումներում ներկայացվել էր որպես փորձագիտական հանձնաժողովի եզրակացություն՝ պաշտոնական հայտարարությունից առաջ։
ԱՄՆ-ը կարմրուկի վերացմանը հասել էր 2000 թվականին՝ ավելի քան մեկ տարի երկրում հիվանդության շարունակական տարածում չարձանագրելուց հետո։ Ճանապարհորդները դեռ կարող էին կարմրուկը բերել երկիր և տեղական բռնկումներ առաջացնել, սակայն դրանք չէին հանգեցնում երկրի ներսում շարունակական փոխանցման։
Կազմակերպությունը պարզել է, որ կարմրուկի նույն շտամն ԱՄՆ-ում անընդմեջ շրջանառվել է առնվազն 12 ամիս։ Այն ուսումնասիրել է Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնների ներկայացրած՝ հիվանդության մշտադիտարկման և լաբորատոր տվյալները։ Կազմակերպության չափանիշի համաձայն՝ տեղական շարունակական փոխանցման վերսկսումը նշանակում է նույն գենոտիպով և գենետիկական ճյուղով վիրուսի փոխանցման անընդմեջ շղթա առնվազն 12 ամիս շարունակ՝ սահմանված տարածաշրջանում կամ երկրում։ Անկախ տարածաշրջանային հանձնաժողովը խորհուրդ է տվել չեղարկել կարգավիճակը, և կազմակերպության տնօրեն Ժարբաս Բարբոսան ընդունել է առաջարկը։
Ավելի վաղ՝

Նահանգային առողջապահական մարմինները հայտարարել են ևս երկու մահվան մասին։ Հաղորդվում է, որ փորձագիտական խումբը պարզել է՝ ԱՄՆ-ն կորցրել է կարմրուկի վերացման կարգավիճակը, իսկ տարածաշրջանային առողջապահական կազմակերպությունը նախատեսում է եզրակացությունը հրապարակել նոյեմբերի ։
Պանամերիկյան առողջապահական կազմակերպության տվյալներով՝ ԱՄՆ-ում բռնկումը սկսվել է 2025 թվականի հունվարին, իսկ Մեքսիկայում՝ 2025 թվականի փետրվարին։ 2025 թվականի սկզբից ԱՄՆ-ում գրանցվել է վարակման մոտ 7 700 դեպք՝ համաձայն Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնների թվերի, որոնք մեջբերել է Al Jazeera-ն։ The Guardian-ի հաղորդմամբ՝ 2026 թվականին գրանցվել է ավելի քան 5 400 դեպք, որն ԱՄՆ-ում 1991 թվականից ի վեր ամենաբարձր տարեկան ցուցանիշն է։
Մահերի թվերը տարբերվում են։ Փենսիլվանիայի, Վիսկոնսինի և Նյու Յորքի առողջապահական պաշտոնյաները 2026 թվականին միասին հայտնել են կարմրուկի հետ կապված 10 մահվան մասին, մինչդեռ Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնները հաստատել են 6-ը, գրել է Al Jazeera-ն։ The Guardian-ը գրել է 8 մահվան մասին՝ չնշելով, թե որ մարմինն է կատարել հաշվարկը։ Առողջապահության նախարար Ռոբերտ Քենեդի կրտսերը վիճարկել է Փենսիլվանիայի հաշվարկը, իսկ կենտրոններն առայժմ հրաժարվել են մահերի մի մասն ընդգրկել իրենց տվյալների բազայում։
Բարբոսան տարածաշրջանում հիվանդության նոր տարածումը կապել է պատվաստումների ընդգրկման շարունակական բացերի հետ և ասել, որ կարմրուկն աշխարհում կրկին տարածվում է։ ԱՄՆ-ում կարմրուկի, խոզուկի և կարմրախտի դեմ համակցված պատվաստանյութով պատվաստումների ընդգրկումը նվազել է մինչև 92,4%՝ ցածր 95% մակարդակից, որը սահմանափակում է տարածումն ու օգնում պաշտպանել պատվաստվել չկարողացող մարդկանց, այդ թվում՝ նորածիններին, գրել է BBC-ն։
Քենեդին բազմիցս կասկածի տակ է դրել պատվաստանյութերի անվտանգությունը։ Նախագահ Դոնալդ Թրամփը կարգադրել է կարմրուկի, խոզուկի և կարմրախտի դեմ համակցված պատվաստումը բաժանել առանձին ներարկումների։ BBC-ի զրուցակից հանրային առողջապահության մասնագետներն ասել են, որ դա ծախսատար կլինի և կարող է շփոթեցնել ընտանիքներին անվտանգ պատվաստանյութի հարցում։ Քենեդին ասել է, որ կարմրուկի դեպքերն սկսել էին աճել մինչև իր՝ առողջապահության նախարար դառնալը, և որ աճ է գրանցվել նաև հարևան երկրներում։
Կոլումբիայի համալսարանի բժիշկ Նուվան Գունավարդհանան ասել է, որ պատվաստանյութերի անվտանգության մասին ապատեղեկատվությունն ու COVID-19-ի համավարակից ի վեր հանրային առողջապահության նկատմամբ վստահության նվազումն ազդել են պատվաստումների վրա։ Նրա խոսքով՝ Քենեդիի և Թրամփի հայտարարությունները շփոթեցնում են ընտանիքներին։ Բժիշկը կոչ է արել երկրի ղեկավարությանը հստակ ուղերձ հղել։
Կոլորադոյի համալսարանի պրոֆեսոր Էդվին Աստուրիասը զգուշացրել է, որ եթե միջոցներ չձեռնարկվեն, ընտանիքները շարունակաբար կբախվեն վարակվելու վտանգին։ Կարմրուկը կարող է տարածվել նաև միջազգային ճանապարհորդությունների միջոցով։ Ռիսկը հատկապես մտահոգիչ է չպատվաստվածների և պատվաստվել չկարողացող մարդկանց համար, այդ թվում՝ թուլացած իմունային համակարգ ունեցող կամ քաղցկեղի բուժում ստացող որոշ անձանց։
Մինչ որոշումը Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնների տնօրեն Էրիկա Շվարցն ասել էր, որ եթե ԱՄՆ-ը կորցնի կարգավիճակը, գործակալությունը կշարունակի կարմրուկի դեմ պայքարի նույն միջոցառումները։ Աստուրիասի խոսքով՝ ԱՄՆ-ում կարմրուկի ընթացիկ դեպքերի մոտ 40%-ը 20 տարեկանից բարձր մեծահասակների շրջանում է։ Նա առաջարկել է պատվաստումները հասանելի դարձնել աշխատավայրերում, պաշտամունքի վայրերում և համայնքային այլ վայրերում։ Փենսիլվանիայի պետական համալսարանից Մեթ Ֆերարին առաջարկել է այցելել տնային տնտեսություններ և դիտարկել փոքր երեխաներին ավելի վաղ պատվաստելու հնարավորությունը կարմրուկի տարածման վայրերում։
Պանամերիկյան առողջապահական կազմակերպության խոսքով՝ վերացման կարգավիճակը վերականգնելու համար յուրաքանչյուր երկիր պետք է առնվազն 12 ամսով ընդհատի հիվանդության տեղական շարունակական փոխանցումը, ներկայացնի շտկող գործողությունների ծրագիր և ուժեղացնի պատվաստումները, հիվանդության մշտադիտարկումն ու բռնկումներին արձագանքը։ Երկրներն իրենց ազգային հանձնաժողովների հետ ապացույցներ են հավաքում՝ տարածաշրջանային հանձնաժողովի գնահատմանը ներկայացնելու համար։ Հանձնաժողովը պաշտոնական զեկույց է ուղարկում կազմակերպության տնօրենին, որը գնահատում է այն և որոշումը պաշտոնապես հայտնում հանրությանը և տվյալ երկրին։
Նոել Բրյուերը, որը նախագահում է որոշման համար ապացույցներ ներկայացրած ամերիկյան հանձնաժողովը, կոչ է արել կազմել վերացման հրապարակային ազգային ծրագիր՝ հստակ պարտականությունների բաշխմամբ։ Նա նաև հորդորել է Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոններին ու նախագահին վճռականորեն հանդես գալ պատվաստումների օգտին, իսկ Կոնգրեսին՝ ավելի շատ ֆինանսավորում տրամադրել։
3 րոպե

Պանամերիկյան առողջապահական կազմակերպությունը, ըստ հրապարակման, չեղարկել է կարգավիճակը՝ պարզելով, որ փոխանցումը շարունակական է եղել։ Կազմակերպությունը մեկնաբանության խնդրանքին անմիջապես չի արձագանքել։
2 րոպե