ԱՄՆ ձկնորսության ծառայությունն առաջարկում է վերաբացել Խաղաղ օվկիանոսի պահպանվող ջրերը


Առաջարկը թույլ կտա ծովային հուշարձանի ավելի քան 400 000 քառակուսի մղոն տարածքում երկարաձիգ կարթաշարերով և քսակաձև ցանցերով ձկնորսություն անել։ Հանրային քննարկումը կտևի մինչև 2026 թ․ դեկտեմբերի 9-ը, որից հետո ծառայությունը պետք է որոշի՝ ընդունե՞լ առաջարկը, թե՞ ոչ։
ԱՄՆ ծովային ձկնորսության ազգային ծառայությունն առաջարկել է արդյունագործական ձկնորսություն թույլատրել Խաղաղօվկիանոսյան կղզիների ժառանգության ազգային ծովային հուշարձանի ավելի քան 400 000 քառակուսի մղոն տարածքում, որտեղ դաշնային դատարանը կասեցրել էր տարածքը կրկին բացելու ավելի վաղ որոշումը։ Առաջարկը վերաբերում է երկարաձիգ կարթաշարերով աշխատող նավերին և քսակաձև ցանցերով ձկնորսություն անող նավերին, որոնք ձկների վտառները շրջապատում են մեծ ցանցերով։
Առաջարկի շրջանակում ձկնորսությունը կարող է վերսկսվել միայն այն դեպքում, եթե ծառայությունը հանրային քննարկումից հետո ընդունի այն։ Inside Climate News-ը գրել է, որ ծառայությունը բացել է 30-օրյա հանրային քննարկում, որն ավարտվում է 2026 թ․ դեկտեմբերի 9-ին։
Նախագահ Ջորջ Բուշ կրտսերը ծովային հուշարձանը հիմնել է 2009-ին։ 2025-ի ապրիլին նախագահ Դոնալդ Թրամփը հրամայել է վերացնել Ջոնսթոն ատոլի, Ջարվիս և Ուեյք կղզիների շրջակայքի պահպանության սահմանափակումները՝ ժամանակավորապես թույլատրելով արդյունագործական ձկնորսություն ափից 50-ից 200 մղոն հեռավորության վրա։ Երեք օր անց ձկնորսության ծառայությունը թույլտվություն ունեցողներին հայտնել է, որ կարող են այնտեղ ձկնորսություն անել։
Earthjustice-ի ներկայացրած հայցից հետո Հոնոլուլուի դաշնային շրջանային դատարանը 2025-ի օգոստոսին կասեցրել է ձկնորսությունը՝ մատնանշելով ընթացակարգային խախտումները և Հնությունների մասին օրենքի ոչ պատշաճ կիրառումը։ Կարճատև վերաբացման ընթացքում որսվել է 1 700-ից մի փոքր ավելի ձուկ։
Inside Climate News-ի հաղորդմամբ՝ Հնությունների մասին օրենքը նախագահներին թույլ է տալիս ստեղծել ծովային պահպանվող տարածքներ, բայց ոչ կրճատել դրանց սահմանները կամ վերացնել պահպանական միջոցները։

Նախարարության 2026–2030 ֆինանսական տարիների ռազմավարությունը նախատեսում է հողերի վաճառք, փոխանակում և փոխանցում նահանգային, տեղական ու ցեղային իշխանություններին՝ ճանապարհ բացելով դաշնային սեփականության կրճատման համար։
Օվկիանոսային և մթնոլորտային հետազոտությունների ազգային վարչության խոսքով՝ ջրերի վերաբացումը թույլ կտա ամերիկյան նավերին ձկնորսություն անել՝ առանց օտարերկրյա նավատորմերի հետ մրցակցելու կամ այլ երկրներին մուտքի համար վճարելու։ Ձկնորսության ծառայության կանխատեսմամբ՝ ավելի կարճ երթուղիներն ու վառելիքի ավելի փոքր ծախսը ձկնորսական գործունեությանը փոքր օգուտ կբերեն։ Earthjustice-ի փաստաբան Դեյվիդ Հենկինը, որն օգնել է վիճարկել ավելի վաղ վերաբացումը, պնդում է, որ միջազգային քվոտաները թույլ չեն տա ավելացնել որսի ընդհանուր ծավալը։
Վարչակազմի պնդմամբ՝ հնարավոր բնապահպանական վնասն աննշան կլինի, քանի որ առաջարկվող ձկնորսական հանդերձանքը չի դիպչի օվկիանոսի հատակին։ Խաղաղօվկիանոսյան կղզիների ժառանգության և Պապահանաումոկուակեայի կոալիցիաների հիմնադիր և գործադիր տնօրեն Շեյլա Սարհանգին առարկում է՝ ասելով, որ արդյունագործական ձկնորսության վերադարձը տարածք կհանգեցնի նաև զգալի չափով ուղեկցող որսի՝ այլ կենդանիների ոչ միտումնավոր որսի։ Նրա խոսքով՝ սա մոլորակի վերջին վայրի և առողջ օվկիանոսային էկոհամակարգերից մեկն է։
2013-ին՝ վերջին տարում, երբ ընդլայնված տարածքում թույլատրված էր արդյունագործական ձկնորսությունը, Հավայան կղզիների երկարաձիգ կարթաշարերով աշխատող նավատորմը որսացել է ավելի քան 2 300 շնաձուկ և պահել դրանցից 10-ը։ Ճնշող մեծամասնությունը հետ է նետվել՝ սատկած կամ վիրավոր, այդ թվում՝ մետաքսանման և օվկիանոսային սպիտակաթև շնաձկներ։
Բնիկ հավայացի ավագ և ավանդական գիտելիքների կրող Սոլ Կահոոհալահալայի խոսքով՝ ծովային առատության պահպանումը պատասխանատվություն է ապագա սերունդների առջև։ Նա առարկում է հանուն շահույթի պաշարների օգտագործմանը՝ առանց դրանց մասին փոխադարձ հոգ տանելու։ Ձկնորսության ծառայությունն այժմ պետք է ուսումնասիրի հանրային քննարկման ընթացքում ստացված կարծիքները՝ մինչև առաջարկն ընդունել-չընդունելու մասին որոշում կայացնելը։
2 րոպե

Շրջակա միջավայրի նախարար Համբարձում Մաթևոսյանը Երևանի թեկնածությունը ներկայացրել է ՄԱԿ-ի կլիմայի կոնվենցիայի գործադիր քարտուղարին։ Թեկնածության գործընթացը շարունակվում է։
1 րոպե

Կոմիտեն նաև առաջարկել է Baxfendy-ն՝ անբավարար վերահսկվող բարձր զարկերակային ճնշման, իսկ Zybrivo-ն՝ մեծահասակների թոքի ոչ տափակաբջջային ոչ մանրաբջջային քաղցկեղի բուժման համար։ Այսպիսով՝ դեղերը մոտեցել են ԵՄ-ում թույլտվություն ստանալուն։
1 րոպե