Մոդելավորումն Ուեբի կարմիր կետերը կապում է նախասկզբնական աստղերի հետ


Դենիել Ուեյլենի թիմի վարկածով՝ կետերի էներգիայի աղբյուրը գերզանգվածեղ նախասկզբնական աստղերի փլուզումից մնացած սև խոռոչներն են․ մոդելը դրանց ծագման դիտարկումային հաստատում չէ։
Համակարգչային մոդելավորումը հուշում է, որ Ջեյմս Ուեբ տիեզերական աստղադիտակի հայտնաբերած փոքր կարմիր կետերը կարող են լինել գալակտիկաներ, որոնց էներգիայի աղբյուրը գերզանգվածեղ նախասկզբնական աստղերի փլուզումից մնացած սև խոռոչներն են․ սա օբյեկտների արտասովոր լույսի հնարավոր բացատրություն է, այլ ոչ թե սև խոռոչների առաջացման ձևի հաստատում։
Ուեբը փոքր երևացող բազմաթիվ կարմիր օբյեկտներ է հայտնաբերել 2022 թվականի դեկտեմբերին։ Դրանց տրամագիծն ընդամենը մի քանի հարյուր լուսատարի է, սակայն դրանք նույնքան պայծառ են, որքան շատ ավելի մեծ գալակտիկաները, և ունեն արտասովոր V-աձև սպեկտրներ՝ լույսի բաշխումը տարբեր ալիքի երկարությունների վրա։ Մոդելավորումը ղեկավարած Դենիել Ուեյլենն ասել է, որ դրանց ռենտգենյան և ռադիոճառագայթումը չի հաջողվել հայտնաբերել։
Օբյեկտների մեծ քանակը կասկածի տակ է դրել գալակտիկաների և սև խոռոչների առաջացման արագության մասին աստղագետների պատկերացումները։ ՆԱՍԱ-ն հայտնել է, որ եթե դրանց ամբողջ լույսն աստղերից գար, ապա որոշ գալակտիկաներ պետք է չափազանց մեծ և չափազանց արագ աճած լինեին, որպեսզի գործող տեսությունները կարողանային դա բացատրել։ Գազ կլանող սև խոռոչները կարող էին ապահովել լույսի մի մասը՝ առանց այդքան մեծ թվով աստղերի անհրաժեշտության։
Պորտսմութի համալսարանի Տիեզերագիտության և գրավիտացիայի ինստիտուտի գիտաշխատող Ուեյլենը ղեկավարել է միջազգային հետազոտությունը, որը հրապարակվել է The Astrophysical Journal Letters-ում, հայտնել է Universe Today-ն։ Թիմի վարկածով՝ կետերը գալակտիկաների ակտիվ միջուկներ ունեն․ դրանք գալակտիկաների կենտրոններում գտնվող էներգիայով հագեցած շրջաններ են, որոնց էներգիայի աղբյուրը սև խոռոչների մեջ ընկնող գազն է։

Մոդելում գազի խիտ սկավառակները հիմնականում ծածկում են սև խոռոչները։ Գազը կլանում է բարձր էներգիայի ռենտգենյան ճառագայթները՝ միաժամանակ թույլ տալով, որ տեսանելի, ուլտրամանուշակագույն և ինֆրակարմիր լույսի մի մասը դուրս գա։ Թիմի մոդելը հուշում է, որ սպեկտրի կապույտ հատվածն առաջանում է սկավառակի մեջ գտնվող աստղերի խիտ կուտակման շնորհիվ։
Թիմի խոսքով՝ գազային թաղանթների մոդելի լուսային բնութագրերը համապատասխանում են Ուեբի դիտարկումներին։ Ուեյլենն ասել է, որ կետերը կարող են հնարավորություն տալ տեսնելու առաջին գերզանգվածեղ սև խոռոչների ծնունդը, թեև մոդելի համապատասխանությունը դրանց ծագման դիտարկումային հաստատում չէ։
Թիմի գնահատմամբ՝ կենտրոնական սև խոռոչների զանգվածը մոտ 10 միլիոն արեգակնային զանգված է, ոչ թե ուղղակի չափման արդյունք։ Մոդելավորված սկավառակները մոտ 500 լուսատարի տրամագծով շրջաններում շուրջ 100 միլիոն աստղ են պարունակում՝ մոդելի գնահատմամբ, ոչ թե առանձին աստղերի հաշվարկով։
Աստղագետները որպես բացատրություն առաջարկել են նաև աստղերի խիտ խմբեր, փոշոտ գալակտիկաներ, գերզանգվածեղ աստղեր և քվազիաստղեր՝ հիպոթետիկ օբյեկտներ, որոնց զանգվածեղ գազային թաղանթի ներսում սև խոռոչ կա, իսկ էներգիայի հիմնական աղբյուրը նյութի կլանումն է, ոչ թե միջուկային միաձուլումը։ Մեկ այլ առաջարկված ուղի սկսվում է գազի զանգվածեղ ամպի ուղղակի փլուզումից, որի արդյունքում առաջանում է սև խոռոչի սաղմ՝ սկզբնական սև խոռոչ, որը կարող է աճել և դառնալ գերզանգվածեղ։ Մոդելի և դիտարկված լույսի համապատասխանությունն ինքնին չի հաստատում, թե որ բացատրությունը կամ սև խոռոչի առաջացման որ ուղին է ճիշտ։ Abell 2744–QSO1 փոքր կարմիր կետում գազի շարժման դիտարկումները տվել են կենտրոնական սև խոռոչի զանգվածի դինամիկական չափում՝ մոտ 50 միլիոն արեգակնային զանգված․ այդ չափումն ինքնին չի հաստատում դրա առաջացման ուղին։
Դեյլ Կոչևսկու ղեկավարած թիմի հետազոտությունը, որի մասին ՆԱՍԱ-ն հայտնել է 2025 թվականի հունվարին, պարզել է, որ փոքր կարմիր կետերը մեծ թվով հայտնվել են Մեծ պայթյունից մոտ 600 միլիոն տարի անց, իսկ մոտ 1,5 միլիարդ տարի անց դրանց թիվը կտրուկ նվազել է։ Թիմն օգտագործել է Ուեբի մի քանի հետազոտությունների տվյալները։ Red Unknowns: Bright Infrared Extragalactic Survey (RUBIES) հետազոտության սպեկտրային տվյալներ ունեցող ուսումնասիրված օբյեկտների մոտ 70%-ի դեպքում նկատվել է արագ պտտվող գազ, ինչը գերզանգվածեղ սև խոռոչի շուրջ սկավառակի առկայության նշան է։
Կոչևսկու թիմն ուսումնասիրում է օբյեկտների միջին ինֆրակարմիր լույսը և փնտրում աճող սև խոռոչներ, որոնք համապատասխանում են փոքր կարմիր կետերի չափանիշներին։ ՆԱՍԱ-ն դրանց բնույթն ուսումնասիրելու օգտակար միջոցներ է համարել նաև ավելի խորքային սպեկտրոսկոպիան և ընտրված հետագա դիտարկումները։
Վարչության հաղորդմամբ՝ օտարերկրյա կարգավորող մարմինները կարող են օգտագործել իր գնահատականները՝ դեղերի վաճառքի հարցը քննարկելիս։ Ծրագիրը մեկնարկել է ՄԻԱՎ-ի դեմ լենակապավիր դեղի նախնական հաստատմամբ։
3 րոպե

USC Norman Lear Center-ի և Good Energy-ի հետազոտությունն կլիմայի բառեր է հայտնաբերել 2021–24 թվականների 35 120 սցենարների 3,2%-ում՝ նախորդ 2,8%-ի դիմաց՝ օգտագործելով նույն հիմնաբառերը, ինչ 2016–20 թվականների նախորդ վերլուծության ժամանակ։
1 րոպե

Նոյեմբերի 16-ին կամավոր մեկուսացման մեջ ապրող մոտ 20 ավա Բրազիլիայում մոտեցել են գուաժաժարա գյուղացիներին։ Բրազիլիայի բնիկների հարցերով գործակալությունը հայտնել է, որ իր խմբերը հետևում են իրավիճակին և ուսումնասիրում խմբի առողջության մասին տեղեկությունները։
2 րոպե