Հայաստանի նորարարության հիմնադրամը գերբանականության հետ կապված 882 գրառում է գտել


Նոյեմբերի 9-ին ներկայացված գնահատման համաձայն՝ Հայաստանի նորարարության հիմնադրամը վերլուծված 95 475 գրառման մեջ գտել է 882 առնչվող գրառում, իսկ համապատասխան կրթական ծրագրերում՝ 858 ուսանող, սակայն առանձին ասպիրանտական ծրագիր չի գտել։
Հայաստանի նորարարության հիմնադրամը վերլուծված 95 475 պաշտոնային գրառման մեջ գտել է 882-ը, որոնք ուղղակիորեն առնչվում են գերբանականությանը (ԳԲ), մեքենայական ուսուցմանը կամ տվյալագիտությանը։ Գրառումները վերաբերում են պաշտոններին, ոչ թե առանձին աշխատակիցներին, ուստի դրանցով հնարավոր չէ չափել այդ ոլորտներում աշխատողների բաժինը Հայաստանի աշխատողների թվում։
Գնահատականը հրապարակվել է 2024-ին Հայաստանի առաջին ազգային գերհամակարգչային կենտրոնի բացումից հետո։ Հիմնադրամի գնահատմամբ՝ 2025–26-ին ոլորտի ուշադրությունը կիրառական ԳԲ ծրագրերից տեղափոխվել է հաշվողական ենթակառուցվածքների վրա, մինչդեռ մասնագետների պատրաստման և հետազոտությունների ոլորտներում երկիրը դեռ սահմանափակումների է բախվում։
Հայաստանի վարչապետին առընթեր Գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման խորհրդի ուղղորդմամբ գործող հիմնադրամի վերլուծությունը հիմնված է մինչև 2026-ի հուլիսը հավաքված հարկային տվյալների, պաշտոնական վիճակագրության և հարցազրույցների վրա։ Զբաղվածության տվյալները ներառել են Պետական եկամուտների կոմիտեի 2025 թ․ դեկտեմբերի գրառումները, գրել է CivilNet-ը։
Հիմնադրամը պարզել է, որ վեց համալսարանի ԳԲ և տվյալագիտության ծրագրերում սովորում է 858 ուսանող, սակայն այդ ոլորտներում առանձին ասպիրանտական ծրագիր չկա։ Գիտահետազոտական ոլորտի աշխատողների ընդհանուր թիվը 2021-ի 4 889-ից նվազել է՝ 2025-ին հասնելով 4 272-ի․ 2024-ին հետազոտողների 38,6%-ը 60 տարեկան կամ ավելի բարձր տարիքի էր։
Գնահատման ընթացքում հայտնաբերվել է ԳԲ-ի հետ առնչվող մոտ 118 ընկերություն։ Ոլորտին ուղղակիորեն առնչվող պաշտոնային գրառումների ամենամեծ թվերն արձանագրվել են չորս գործատուի մոտ․
| Գործատու | |
|---|---|
Զեկույցի համաձայն՝ վեց տեղական վենչուրային ֆոնդ ԳԲ-ն ներառել է իր ներդրումային ուղղությունների մեջ, սակայն ներդրումները հիմնականում կատարել է վաղ փուլերում։ Ոչ մի տեղական ֆոնդ հիմնականում չի կենտրոնացել Series A կամ ավելի ուշ փուլերի ներդրումների վրա, որոնք սովորաբար ֆինանսավորում են ընկերություններին իրենց ֆինանսավորման ամենավաղ փուլերից հետո։ Հիմնադրամը նաև պարզել է, որ 2026 թ․ հուլիսի դրությամբ Հայաստանը ԳԲ-ի առանձին ազգային ռազմավարություն չուներ։
Հիմնադրամը հայտնում է, որ ոլորտի քարտեզագրումն իրականացրել է հիմնականում սեփական ծրագրերի մշակմանն ու ռազմավարական նախաձեռնություններին տեղեկություններով աջակցելու համար։ Նրա խոսքով՝ ընկերությունները, ներդրողները, համալսարանները, հետազոտողները և քաղաքականություն մշակողները նույնպես կարող են օգտագործել զեկույցն ու դրան կից տվյալների շտեմարանները՝ գործընկերներ գտնելու, հնարավորությունները գնահատելու և որոշումների կայացմանն աջակցելու համար։
Սա առաջին գնահատականն է տեխնոլոգիական հինգ առաջնահերթ ոլորտ ընդգրկող շարքում։ Հիմնադրամը նախատեսում է տարեկան պարբերականությամբ հրապարակել զեկույցներ կենսատեխնոլոգիաների և կենսագիտությունների, կիսահաղորդիչների և միկրոէլեկտրոնիկայի, քվանտային տեխնոլոգիաների, ինչպես նաև ռոբոտաշինության ու օդատիեզերական ոլորտի մասին։
Հայկական ընկերությունը հայտնում է, որ Երևանի քաղաքապետարանի հետ կաշխատի գերբանականության (ԳԲ) միջոցով բնակիչների շփումները քաղաքային ծառայությունների հետ վերլուծելու ուղղությամբ։ Ներդրումը շուտով կսկսվի։
2 րոպե

Ազգային հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստը մասնակցում է ընտրական գործընթացին այն բանից հետո, երբ գործող նախագահ Արմեն Մելիքբեկյանն ասել է, որ նոր ժամկետով չի առաջադրվի։ Մինչ ֆեդերացիայի անդամների քվեարկությունն ընտրական կոմիտեն պետք է ստուգի թեկնածուներին։
2 րոպե

Նոյեմբերի 19-ի վերլուծության համաձայն՝ աճի մեծ մասը գրանցվել է հունվար–մայիսին՝ Ռուսաստանի առաջին սահմանափակման հետ համընկնող ժամանակահատվածում, իսկ որոշ գյուղմթերքներ ամռանը հասել են նոր ուղղություններ։
3 րոպե