Խաղաղության խորհուրդը զգուշացրել է Գազայում հրադադարի փլուզման վտանգի մասին


Նոյեմբերի 17-ի զեկույցում խորհուրդը խնդրել է ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդին պարտադրել Իսրայելին ու «Համասին» կատարել իրենց պարտավորությունները՝ զգուշացնելով, որ համաձայնության և Գազայում տիրող պայմանների միջև եղած տարբերությունը սպառնում է հրադադարին։
Իրավիճակ՝ Պատերազմը Գազայում
Խաղաղության խորհուրդը ՄԱԿ-ի Անվտանգության խորհրդին զգուշացրել է, որ Իսրայելի և «Համասի» միջև Գազայում հաստատված հրադադարը կարող է փլուզվել, եթե անհապաղ քայլեր չձեռնարկվեն համաձայնությունը կյանքի կոչելու համար։ Նոյեմբերի 17-ին ներկայացված իր առաջին տարեկան զեկույցում ԱՄՆ-ի աջակցությունը վայելող խորհուրդը հայտնել է, որ երկու կողմերն էլ զգալիորեն թերացել են իրենց պարտավորությունների կատարման հարցում։ Խորհրդի գնահատմամբ՝ համաձայնեցվածի և տեղում տեղի ունեցողի միջև եղած տարբերությունը շարունակում է մնալ գործընթացի գլխավոր վտանգը։
Հրադադարը սկսվել է 2025 թ․ հոկտեմբերի 10-ին, սակայն հարձակումները շարունակվել են, այդ թվում՝ զեկույցին նախորդած շաբաթներին Իսրայելի մահաբեր ավիահարվածները։ Խորհուրդը վերահսկում է հրադադարի պահպանումն ու Գազայի վերակառուցումը՝ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի 20 կետից բաղկացած ծրագրի համաձայն։
Al Jazeera-ն հայտնել է, որ զեկույցի պատճենը ձեռք է բերել Associated Press-ը։ Խաղաղության խորհուրդն Անվտանգության խորհրդին խնդրել է պարտադրել Իսրայելին և «Համասին» կատարել իրենց համաձայնությունները՝ նշելով, որ կողմերից ոչ մեկը չի կարող մյուսի հապաղմամբ արդարացնել սեփական անգործությունը։
Խորհրդի խոսքով՝ Գազա պարագաների և սարքավորումների մուտքի նկատմամբ Իսրայելի սահմանափակումները, ֆինանսավորման պակասի հետ մեկտեղ, խոչընդոտում են ձմռանը նախապատրաստվելուն և օգնության տրամադրմանը։ Այն կոչ է արել անհապաղ ավելացնել Գազա մուտք գործելու թույլտվություն ստացող՝ ապաստարանների համար նախատեսված նյութերի և ձմեռային պարագաների ծավալը։
Միգրացիայի միջազգային կազմակերպությունը և ՄԱԿ-ի Պարենի համաշխարհային ծրագիրը հայտնել են, որ Գազայում ավելի քան 1,7 միլիոն մարդ շարունակում է տեղահանված մնալ, իսկ 1,98 միլիոն մարդ ապաստանի հարցում օգնության կարիք ունի։ Նրանց խոսքով՝ ջրի պոմպերի, պահեստամասերի, ջեռուցիչների, վառելիքի, շարժիչի յուղի, ծանր տեխնիկայի և փայտանյութի մուտքն ուշանում է կամ սահմանափակված է։ Միգրացիայի կազմակերպությունը հայտնել է, որ ապաստարանների համար նախատեսված պաշարները սպառվում են, և անհրաժեշտ են վրաններ, բրեզենտներ, վերմակներ ու վերանորոգման նյութեր։
Խորհուրդը նաև հայտնել է, որ Իսրայելը խոչընդոտում է Գազայի կառավարման ազգային կոմիտեին ստանձնել ժամանակավոր քաղաքացիական վարչակազմի դերը։ Պաղեստինցի տեխնիկական մասնագետներից կազմված կոմիտեն ստեղծվել է 2026 թ․ հունվարի 15-ին՝ ծրագրի երկրորդ փուլի շրջանակում, խորհրդի վերահսկողության ներքո ամենօրյա ծառայությունները կազմակերպելու համար։
Խորհրդի խոսքով՝ Իսրայելը դեռ չէր որոշել պաղեստինյան քաղաքացիական ոստիկանության պատրաստման, տեղակայման և Գազա վերադարձի պայմաններն ու կարգը։ Խորհուրդը կոչ է արել Իսրայելին առանց հապաղելու կայացնել այդ որոշումները։
Անվտանգության խորհուրդը ծրագիրը հավանության է արժանացրել 2025 թ․ նոյեմբերի 17-ին՝ 2803 բանաձևով։ Բանաձևով Խաղաղության խորհրդին անցումային շրջանում վերահսկողական դեր է վերապահվել, այդ թվում՝ օգնության և վերականգնման աշխատանքների համակարգումը, ինչպես նաև թույլատրվել է ստեղծել ժամանակավոր Միջազգային կայունացման ուժեր։ Խորհուրդը պետք է տարին երկու անգամ Անվտանգության խորհրդին զեկուցի առաջընթացի մասին։
Ծրագիրը նախատեսում է «Համասի» զինաթափում, ինչպես նաև ժամանակավոր ուժերի կողմից անվտանգության վերահսկում, ապառազմականացման արձանագրությունների կատարման ստուգում և պաղեստինյան ոստիկանության պատրաստմանն աջակցություն։ Այն իսրայելական ուժերի դուրսբերումը կապում է ապառազմականացման առաջընթացի հետ և անվտանգությունը համարում լայնածավալ վերակառուցման պայման։
The Guardian-ը հայտնել է, որ խորհուրդն արդեն 2026-ի մայիսին ՄԱԿ-ին ներկայացրած իր առաջին զեկույցում զգուշացրել էր՝ տեսանելի արդյունք չտվող հրադադարը չի կարող անժամկետ պահպանվել։ Նոյեմբերյան գնահատականում խորհուրդը նշել է, որ դրա փլուզման դեպքում չի մնա վերադարձի ճանապարհային քարտեզ, տեղակայման ենթակա վարչակազմ կամ վերակառուցման պայմաններ։
Խորհրդի խոսքով՝ երկու կողմերի կողմից պարտավորությունների կատարումն իսրայելական ուժերի դուրսբերման և լայնածավալ վերակառուցման միակ ճանապարհն է։ Այն նաև հայտնել է, որ արդյունքը պետք է հուսալի ուղի բացի դեպի պաղեստինյան պետականություն և ինքնորոշում։
3 րոպե

Հինգ հումանիտար կազմակերպություն ՄԱԿ-ի հավանությունից մեկ տարի անց ծրագիրը գնահատել է ձախողված՝ վկայակոչելով օգնության և քաղաքացիական անձանց պաշտպանության սահմանափակումները։ Խաղաղության խորհուրդն ասում է, որ ծրագիրն իրականացնելու համար Իսրայելի որոշումներն անհրաժեշտ են։
4 րոպե

Բեեր Շևայի դատարանը վեց ամսով երկարաձգել է հիվանդանոցի տնօրեն Հուսամ Աբու Սաֆիայի կալանքն առանց մեղադրանքի, քանի որ նա սպառնալիք է Իսրայելին, ասել է նրա փաստաբանը։
3 րոպե