General Motors-ը վարորդների տվյալների գործով համաձայնել է վճարել $220 մլն

General Motors-ը համաձայնել է վճարել $220 մլն՝ ԱՄՆ 35 նահանգի և Կոլումբիայի շրջանի գլխավոր դատախազների ներկայացրած հայցը կարգավորելու համար։ Համաձայնագիրը պահանջում է ավտոարտադրողից սահմանափակել հաճախորդներից հավաքվող վարելու վերաբերյալ տվյալները և պաշտպանել նրանց անձնական տեղեկությունները։

Engadget-ը, ներկայացնելով The New York Times-ի՝ 2024-ին հրապարակած տեղեկությունները, գրել է, որ GM-ը 2016-ից 2024 թվականներին միլիոնավոր հաճախորդների գրանցել է Smart Driver ծրագրում և հետևել նրանց վարելու սովորություններին։ Smart Driver-ը GM-ի՝ կապակցված մեքենաների համար նախատեսված OnStar ծառայության գործառույթներից էր։

Ինչ են պնդում գլխավոր դատախազները

Գլխավոր դատախազներն ասել են, որ GM-ը հաճախորդներին չի հայտնել, թե կտրուկ արգելակելու, ուշ գիշերով վարելու և արագությունը գերազանցելու մասին տեղեկությունները վաճառվելու են տվյալների միջնորդներին՝ ապահովագրության նպատակով։ Նրանց պնդմամբ՝ GM-ը դիլերներին գրանցումների համար պարգևավճարներ է առաջարկել, իսկ դիլերների աշխատակիցները երբեմն հաճախորդների փոխարեն ընդունել են Smart Driver-ի պայմանները՝ առանց նրանց հստակ թույլտվության։

Գլխավոր դատախազների խոսքով՝ ավելի քան 370 000 վարորդի սխալմամբ ասել են, թե իրենք գրանցված չեն ծրագրում, մինչդեռ իրականում գրանցված էին։ Նրանց խոսքով՝ GM-ը, ի վերջո, հանել է այդ վարորդներին ծրագրից, բայց չի տեղեկացրել սխալի մասին և, այնուամենայնիվ, վաճառել է նրանց տվյալները։

Կալիֆոռնիայի առանձին հայցում պնդվում էր, որ GM-ը 2020–2024 թվականներին վարորդների անունները, կոնտակտային տվյալները, գտնվելու վայրի և վարելու վարքագծի մասին տեղեկությունները վաճառել է Verisk Analytics-ին և LexisNexis Risk Solutions-ին։ Կալիֆոռնիայի արդարադատության դեպարտամենտը հայտնել է, որ միջնորդները մտադիր էին մշակել վարորդների գնահատման գործիքներ, որոնք ապահովագրողները կօգտագործեին ապահովագրավճարները սահմանելիս։

Դեպարտամենտը հայտնել է, որ Կալիֆոռնիայի վարորդների ապահովագրավճարները GM-ի տվյալների վաճառքի հետևանքով չեն բարձրացել՝ ի տարբերություն այլ նահանգների վարորդների։ Դեպարտամենտի խոսքով՝ հավանաբար պատճառն այն է, որ Կալիֆոռնիայի օրենքն արգելում է ապահովագրողներին սակագները սահմանելիս օգտագործել վարելու վերաբերյալ տվյալները։

Ավելի վաղ սահմանված դաշնային և Կալիֆոռնիայի սահմանափակումները

ԱՄՆ առևտրի դաշնային հանձնաժողովը 2026 թվականի հունվարի 14-ին հայտարարել է վերջնականացված առանձին որոշման մասին, որով 5 տարով արգելվում է GM-ին սպառողների գտնվելու վայրի և վարելու վարքագծի մասին տվյալները տրամադրել սպառողների վերաբերյալ հաշվետվություններ կազմող գործակալություններին։ Այդ գործակալությունները հավաքում են տեղեկություններ, որոնք օգտագործվում են սպառողներին գնահատելու, այդ թվում՝ ապահովագրության համար։

Որոշման գործողության 20 տարվա ընթացքում GM-ը պարտավոր է կապակցված մեքենաների տվյալները հավաքելուց, օգտագործելուց կամ փոխանցելուց առաջ ստանալ սպառողների հստակ համաձայնությունը։ Կան բացառություններ, օրինակ՝ արտակարգ իրավիճակներին առաջինն արձագանքող ծառայություններին գտնվելու վայրի մասին տեղեկություն տրամադրելը։ GM-ը նաև պետք է ԱՄՆ սպառողներին հնարավորություն տա պահանջելու իրենց տվյալների պատճեններն ու ջնջումը, անջատելու ճշգրիտ գտնվելու վայրի տվյալների հավաքումը, եթե մեքենաներն ունեն այդ հնարավորությունը, և հրաժարվելու գտնվելու վայրի ու վարելու վարքագծի մասին տվյալների հավաքումից՝ որոշ սահմանափակ բացառություններով։

Կալիֆոռնիայի արդարադատության դեպարտամենտը 2026 թվականի մայիսի 7-ին հայտարարել է քաղաքացիական տուգանքի վերաբերյալ իր առանձին՝ $12 750 000-ի համաձայնագրի մասին։ Դեպարտամենտն այն ժամանակ հայտնել է, որ համաձայնագիրը ենթակա է դատարանի հաստատմանը։

Գաղտնիության ստուգումներ և դիլերների վերահսկողություն

Բազմաթիվ նահանգների հետ կնքված համաձայնագրով GM-ի տվյալների պաշտպանության և գաղտնիության ծրագրերը պետք է ներքին և արտաքին գնահատման ենթարկվեն։ Համաձայնագիրը նաև պահանջում է վերահսկել դիլերներին և լրացուցիչ վերապատրաստում անցկացնել՝ այդպիսով ավելի խիստ վերահսկողության տակ առնելով գործում նկարագրված գրանցման գործելակերպը։