
ExxonMobil-ը և Suncor-ը պնդում են, որ փոխհատուցում նշանակելը նույնպես կկարգավորի իրենց գործողություններն ամբողջ աշխարհում։ Շատ նմանատիպ հայցերի քննությունը կասեցված է, մինչ Գերագույն դատարանը քննարկում է՝ արդյոք դաշնային օրենսդրությունը բացառում է այդ պահանջները։
Բոուլդերի կլիմայական հայցով պահանջվում է տեղում պատճառված վնասի դրամական փոխհատուցում, ոչ թե նավթային ընկերությունների գործունեությունը սահմանափակող դատական որոշում, պնդել է նրա փաստաբանն ԱՄՆ Գերագույն դատարանում 2026 թ․ հոկտեմբերի 5-ի լսման ժամանակ։ ExxonMobil-ը և Suncor Energy-ն հակադարձել են, որ փոխհատուցում նշանակելը փաստացի կկարգավորի իրենց գործողություններն ամբողջ աշխարհում։ Կոլորադոյի Գերագույն դատարանը թույլ էր տվել, որ գործը հասնի դատաքննության նահանգային դատարանում։ Ընկերություններն այժմ պահանջում են մերժել հայցը՝ պնդելով, որ դաշնային օրենսդրությունը բացառում է նահանգային իրավունքի հիման վրա ներկայացված պահանջները։ Լսումը չի լուծել այդ հարցը։
Բոուլդերի քաղաքն ու շրջանային իշխանությունները հայցը ներկայացրել են 2018 թվականին՝ պնդելով, որ ընկերությունները գիտակցաբար թաքցրել և խեղաթյուրել են հանածո վառելիքի այրման հետևանքով կլիմային հասցվող վնասի մասին տեղեկությունները։ Բոուլդերը պահանջում է, որ ընկերությունները մասնակցեն տեղում կրած ծախսերի վճարմանը, այդ թվում՝ ենթակառուցվածքները, գյուղատնտեսական հողերն ու հանրային առողջությունն անտառային հրդեհներից, երաշտից և ծայրահեղ տեղումներից պաշտպանելու ծախսերին։ Այդ պնդումները դեռ քննության կարիք ունեն․ լսումը վերաբերում էր նրան, թե արդյոք պահանջների քննությունը կարող է շարունակվել, ոչ թե ընկերությունների պատասխանատվությանը։
Դատարանի առջև երկու առանձին հարց է դրված։ Առաջինն իրավազորության հարցն է՝ արդյոք դատարանն այս փուլում գործը վերանայելու իրավական լիազորություն ունի։ Երկրորդը դաշնային իրավունքի գերակայության հարցն է՝ արդյոք դաշնային օրենսդրությունը բացառում է Բոուլդերի՝ նահանգային իրավունքի հիման վրա ներկայացված պահանջները։ Գործերը սովորաբար ԱՄՆ Գերագույն դատարան են հասնում ստորադաս դատարանների որոշումներից հետո, մինչդեռ Բոուլդերի հայցի քննությունը դեռ շարունակվում է։

Բրիտանական Կոլումբիայի 12 տեղամասերում անցկացված փորձի ընթացքում հողի ածխածնի պաշարն ավելի կայուն էր այնտեղ, որտեղ ծառահատման ժամանակ օրգանական ծածկաշերտը պահպանվել էր անխախտ։
Inside Climate News-ի հաղորդմամբ՝ ընկերությունները պնդում են, որ դաշնային «Մաքուր օդի մասին» օրենքը բացառում է կլիմայական աղտոտման առնչությամբ նավթային ընկերությունների դեմ նահանգային իրավունքի հիման վրա ներկայացված պահանջները։ Guardian-ը նշում է, որ նույն օրենքը սահմանում է՝ օդի աղտոտումն իր աղբյուրում վերահսկելը հիմնականում նահանգների և տեղական իշխանությունների պատասխանատվությունն է։ Ուստի վեճը պարզապես այն մասին չէ, թե արդյոք աղտոտման վերաբերյալ դաշնային օրենք կա, այլ այն մասին, թե արդյոք այդ օրենքը բացառում է նահանգային իրավունքի հիման վրա ներկայացված փոխհատուցման այս պահանջները։
Ընկերությունները նաև պնդում են, որ Սահմանադրությունը դաշնային կառավարությանը նահանգների սահմանները հատող աղտոտման նկատմամբ բացառիկ վերահսկողություն է վերապահում։ Դատարանին ներկայացրած իրենց փաստարկներում նրանք վկայակոչում են դաշնային նախադեպային իրավունքը՝ դատարանների ձևավորած, այլ ոչ թե Կոնգրեսի ընդունած կանոնները, որոնք բխում են մեկ դար առաջ կայացված՝ միջնահանգային բնապահպանական վեճերին վերաբերող որոշումներից։ Նրանք պնդում են, որ Սահմանադրության կառուցվածքի ուժով այդ կանոնները շարունակում են գործել, թեև ավելի ուշ ընդունված «Մաքուր օդի մասին» օրենքը տեղական օդի աղտոտման համար առաջնային պատասխանատվությունը վերապահել է նահանգներին և տեղական իշխանություններին։
ExxonMobil-ը և Suncor-ը ներկայացնող փաստաբան Կաննոն Շանմուգամը պնդել է, որ նման պահանջների քննությունը թույլ տալու դեպքում տեղական երդվյալ ատենակալները կկարողանան մեծ փոխհատուցումներ նշանակելու միջոցով ձևավորել ազգային և միջազգային էներգետիկ քաղաքականությունը։ Թրամփի վարչակազմը պաշտպանել է ընկերությունների դիրքորոշումը․ նրա փաստաբան Սառա Հարիսը պնդել է, որ նահանգները չպետք է նահանգային իրավունքով լրացնեն բացը մի ոլորտում, որն իր բնույթով դաշնային է։
Բոուլդերի փաստաբան Քևին Ռասելը պնդել է, որ նահանգները կարող են քաղաքացիաիրավական պաշտպանության միջոցներ տրամադրել իրենց սահմաններում պատճառված վնասի համար, նույնիսկ երբ վնաս պատճառած գործողությունները կատարվել են այլ վայրում։ Երբ դատավորները հարց են բարձրացրել ամբողջ աշխարհում կատարված գործողությունների նկատմամբ նահանգային իրավունքը կիրառելու մասին, նա համեմատություն է բերել։ Կանադայում անփութությամբ արտադրված մեքենան կարող է վնաս պատճառել ԱՄՆ որևէ նահանգում, որտեղ նահանգային իրավունքի հիման վրա արտադրողին կարող են պատասխանատվության ենթարկել։
Ռասելը նաև պնդել է, որ Բոուլդերի հայցը նպատակ չունի սահմանափակելու աղտոտումը։ Նրա դիրքորոշմամբ՝ ո՛չ «Մաքուր օդի մասին» օրենքը, ո՛չ Սահմանադրությունը չեն արգելում նահանգներին քայլեր ձեռնարկել միայն այն պատճառով, որ դրանք որպես երկրորդային հետևանք կարող են նվազեցնել աղտոտումը՝ լինի բենզինի հարկ սահմանելու, թե նավթային ընկերություններից փոխհատուցում պահանջելու միջոցով։
Կոլումբիայի համալսարանի իրավաբանական դպրոցի Վերաքննիչ դատավարությունների կլինիկայի ղեկավար Դենիս Ֆանը, որն այս գործով դատարանին օժանդակող իրավական եզրակացություն է ներկայացրել, Guardian-ին ասել է, որ ընկերությունները դժվարանում էին նշել այն դաշնային իրավական հիմքը, որը կբացառեր պահանջները։ Նրա գնահատմամբ՝ կողմերի դիրքերն այնքան մոտ էին, որ արդյունքը դեռ հնարավոր չէր կանխատեսել։
Guardian-ի հաղորդմամբ՝ Բոուլդերի օգտին որոշումը կամ այն եզրակացությունը, որ դատարանն իրավազորություն չունի, թույլ կտա շարունակել հայցի քննությունը նահանգային դատարանում։ Ընկերությունների՝ դաշնային իրավունքի գերակայության փաստարկն ընդունող որոշումը կարող է տարածվել նահանգային և տեղական իշխանությունների ներկայացրած տասնյակ այլ կլիմայական գործերի վրա։ Դրա ազդեցությունը կախված կլինի որոշման ընդգրկումից։
Հնարավոր ազդեցություն կրող գործերից մեկը Միդլսեքս շրջանի առանձին հայցն է Նյու Ջերսիի նահանգային դատարանում, որի մասին Inside Climate News-ը հայտնել է հոկտեմբերի 2-ին։ Շրջանը խոշոր նավթային ընկերություններին և Ամերիկյան նավթային ինստիտուտին մեղադրում է կլիմայի վերաբերյալ հանրությանը մոլորեցնելու մեջ և պահանջում է կլիմայի փոփոխության հետ կապված վնասի փոխհատուցում։ Հոկտեմբերի 5-ի լսումն այդ հայցին չէր վերաբերում։ Ինստիտուտը շրջանի հայցն անհիմն է անվանել և պնդել, որ կլիմայական քաղաքականության հարցերը պետք է լուծվեն Կոնգրեսում, այլ ոչ թե դատարաններում։
Դատավոր Սամուել Ալիտոն ինքնաբացարկ է հայտնել, ուստի Բոուլդերի գործով որոշումը պետք է կայացնեն ութ դատավորներ։ Eos-ի հաղորդմամբ՝ ձայների հավասարության դեպքում գործի քննությունը կշարունակվի ստորադաս դատարաններում։ Լսման մասին երկու հրապարակումներն էլ ակնկալում են, որ որոշումը կկայացվի մինչև 2027 թվականի ամառը։

3 րոպե

Հիվանդանոցների պատասխաններում նշվում են ցավազրկողների երկարատև պակասը և զարկերակային ճնշման դեղի մատակարարումն ապահովելու համար ավելացած ծախսերը։ Տվյալները վերաբերում են պատասխանած կազմակերպություններին, ոչ թե երկրի բոլոր հիվանդանոցներին։
3 րոպե

Տեսողության վերականգնման փորձարկման ընթացքում լույսով կառավարման մեթոդը կիրառվել է գեների փոխանցման և հատուկ ակնոցի հետ համատեղ։ Մեկ տղամարդու մոտ ստացված արդյունքը չի հաստատում, որ սա ընդհանուր առմամբ արդյունավետ բուժում է։
3 րոպե