
«Արցախ Միությունը» վիճարկել է Հայաստանի քաղաքացիություն ստացած՝ Լեռնային Ղարաբաղից տեղահանվածների փաստաթղթերում այդ գրառումը և օրենսդիրներին խնդրել վերականգնել բնակավայր ընտրելու հնարավորությունը։
Հայաստանի ներքին գործերի նախարարության Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունը նոյեմբերի 19-ին հայտնել է, որ Լեռնային Ղարաբաղից տեղահանված և Հայաստանի քաղաքացիություն ստացած անձանց նոր կենսաչափական փաստաթղթերի ծննդավայրի դաշտում նշվում է Ադրբեջանը։ Ծառայության պնդմամբ՝ գրառումը բխում է միջազգային ստանդարտներից։
Նոյեմբերի 20-ին այդ բացատրությունը վիճարկել է Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի իրավունքների և շահերի պաշտպանությամբ զբաղվող «Արցախ Միություն» հասարակական կազմակերպությունը։ Միության պնդմամբ՝ պետության նշումը պահանջում է Հայաստանի օրենքը, ոչ թե միջազգային ստանդարտները։ Այն կառավարությանը և խորհրդարանին խնդրել է թույլ տալ դիմողներին պետության փոխարեն բնակավայր ընտրել։
Միության խոսքով՝ անձնագրի մասին նախկին օրենքով դիմողները պետության փոխարեն կարող էին բնակավայր ընտրել։ Միության խոսքով՝ անձը հաստատող փաստաթղթի մասին նոր օրենքն ուժի մեջ է մտել հոկտեմբերի 30-ին։ Ներքին գործերի նախարարությունը հայտնել է, որ կենսաչափական փաստաթղթերի համակարգը ներդրվել է նոյեմբերի 1-ին։
Ծառայությունը վկայակոչել է Քաղաքացիական ավիացիայի միջազգային կազմակերպության՝ անձը հաստատող փաստաթղթերին վերաբերող 9303 փաստաթուղթը և ծննդավայրի դաշտին վերաբերող ISO 3166 ստանդարտը։ Ծառայության պնդմամբ՝ միջազգային կանոններով չնախատեսված գրառումները կարող են խնդիրներ առաջացնել սահմանային անցակետերում։ Նախարարությունը հայտնել է, որ օտարերկրյա սահմանային մարմինները բազմաթիվ խնդիրներ են բարձրացրել հին կապույտ անձնագրերում ծննդավայրի գրառումների առնչությամբ, իսկ նոր համակարգում նման դժվարություններից խուսափելու համար միասնական մոտեցում է ընդունվել։
Միության պնդմամբ՝ ավիացիոն փաստաթուղթը թույլ է տալիս որպես ծննդավայր նշել քաղաք, ավան, արվարձան կամ պետություն, մինչդեռ ISO 3166-ը սահմանում է պետությունների և տարածքների անվանումների կոդավորման կանոնները և չի պահանջում պետության նշում։ Միությունը ծառայությանը խնդրել է հրապարակել այն կոնկրետ դրույթները, որոնք, ծառայության կարծիքով, արգելում են բնակավայրի նշումը, ինչպես նաև բնակավայրի գրառումով անձնագրերի հետ կապված սահմանային խնդիրների մասին տվյալները, գրել է
Միության խոսքով՝ գրառումը կարող է հակասել ծննդյան վկայականներին․ մինչև 1991 թվականը ծնվածները ծնվել են Խորհրդային Միությունում, իսկ անկախության տարիներին ծնվածների վկայականներում նշվել է Հայաստանը կամ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունը։ Միությունը պնդում է, որ տեղահանվածներից պահանջել նշել այն պետությունը, որի գործողությունների հետևանքով նրանք հեռացել են, անհամաչափ է, երբ այլ տարբերակներ կան։
Ադրբեջանը 2023 թ․ սեպտեմբերի 19-ին հարձակվել է Լեռնային Ղարաբաղի վրա, իսկ հաջորդ օրերին տարածաշրջանի հայ բնակչությունը տեղահանվել է Հայաստան։
Ներքին գործերի նախարար Արփինե Սարգսյանի խոսքով՝ 2026 թ․ նոյեմբերի 1-ի դրությամբ Լեռնային Ղարաբաղից տեղահանված 32 690 անձի Հայաստանի քաղաքացիություն է շնորհվել նախագահի հրամանագրով, իսկ 14 344 տեղահանված անչափահաս քաղաքացիություն է ստացել անձնագրավորման եղանակով։
Գործող անձնագրերը վավեր են մնում մինչև դրանց ժամկետի ավարտը, հայտնել է Ներքին գործերի նախարարությունը։ Կապույտ անձնագիրն անվավեր է դառնում, երբ դրա տերը նոր կենսաչափական անձնագիր է ստանում․ հին փաստաթուղթը կդակվում և վերադարձվում է։
Մինչև օրենքի փոփոխությունը միությունն առաջարկում է կասեցնել «Ադրբեջան» գրառմամբ փաստաթղթերի տրամադրումը դրան դեմ անձանց։ Այն «Ադրբեջան» գրառմանը դեմ դիմողներին խորհուրդ է տալիս գրավոր դիմել Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայություն՝ պահանջելով հիմնավորված վարչական ակտ, և առաջարկում է դիմումի օրինակելի ձև ու իրավական աջակցություն։
Միությունը նաև Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպանին խնդրել է գնահատել կարգավորման համաչափությունը և դիմել Հայաստանի Սահմանադրական դատարան։

2027-ի նախագծով զբաղվածության ծրագրի ֆինանսավորումը նույնպես կկրճատվի՝ շուրջ 77%-ով, իսկ բնակարանային ծրագրինը կաճի 27%-ով՝ հասնելով $55 միլիոնի։ Խորհրդարանը դեռ քննարկում է բյուջեն։
2 րոպե

Կրթության նախարար Ժաննա Անդրեասյանը նոյեմբերի 19-ին խորհրդարանում ասել է, թե Հայաստանը շուրջ 30 տարի Համաշխարհային ժառանգության հայտեր չի ներկայացրել։ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի տվյալների ուսումնասիրությունն այլ պատկեր է բացահայտել։
3 րոպե

Վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած ընթացիկ գներով ցուցանիշները նախորդ տարվա համեմատ բարձր են, հայտնի է նաև մեկ շնչին բաժին ընկնող ՀՆԱ-ն։
1 րոպե