Բոուլդերի գործը կարող է ազդել տասնյակ կլիմայական հայցերի վրա

ԱՄՆ-ի Գերագույն դատարանը քննել է Suncor Energy-ի և ExxonMobil-ի դիմումը՝ կասեցնելու Բոուլդերի՝ նահանգային օրենսդրության հիման վրա ներկայացված կլիմայական վնասի հայցապահանջները․ որոշումը կարող է ազդել տասնյակ նմանատիպ գործերի վրա, սակայն պատասխանատվության հարցը չի վճռվել։ Կատալոնիայում ջրհեղեղի հետևանքով երկու մարդ է զոհվել, հայտնել են տեղական իշխանությունները, իսկ PepsiCo-ն հետ է կանչել Gatorade-ի մոտ 122 000 արկղ՝ չնշված դեղին ներկանյութերի պատճառով։ The Guardian-ը գրել է, որ Անգլիայի հիվանդանոցային միավորումները նույնպես դժվարություններ են ունեցել ասպիրին և այլ տարածված դեղեր ձեռք բերելու հարցում։
Այս ամփոփագիրը գրել է AveNews-ի գերբանականությունը (ԳԲ)՝ AveNews-ի հոդվածների և դրանց աղբյուրների հիման վրա։
Բովանդակություն
Նաև այս թողարկումում
- Կատալոնիայի ջրհեղեղի հետևանքով երկու մարդ է զոհվել, մեկը՝ անհետ կորել, տեղական իշխանությունները հայտնել են Reuters-ին․ ջուրը լցվել է տներ, և բոլոր տեղական գնացքների աշխատանքը խաթարվել է։
- PepsiCo-ն ԱՄՆ-ի 37 նահանգում հետ է կանչել Gatorade-ի չորս տեսակ, քանի որ դրանց բաղադրության մեջ չնշված դեղին ներկանյութերը կարող են վտանգ ներկայացնել դրանց նկատմամբ զգայուն մարդկանց համար։
- The Guardian-ը գրել է, որ Անգլիայի հիվանդանոցներում որոշ դեղերի պակասը տևել է ամիսներ, իսկ մի հիվանդանոցային միավորում ավելի բարձր գին է վճարել՝ ռամիպրիլի պաշարները պահպանելու համար։
- Բրիտանական Կոլումբիայի 12 անտառային տեղամասում անցկացված փորձը ցույց է տվել, որ անտառի օրգանական ծածկաշերտն ու ծառահատման մնացորդները հեռացնելուց 20 տարի անց հողի ածխածնի պաշարը դեռ 33%-ով ցածր էր ծառահատումից առաջվա մակարդակից։
Երկիր
Բոուլդերը նշում է՝ կլիմայական հայցով պահանջում է փոխհատուցում, ոչ թե արտանետումների սահմանափակում
Գերագույն դատարանում հոկտեմբերի 5-ի լսման ժամանակ Բոուլդերը պնդել է, որ իր կլիմայական հայցով պահանջում է փոխհատուցել ենթադրյալ մոլորեցման հետևանքով տեղում պատճառված վնասը, ոչ թե սահմանափակել նավթային ընկերությունների գործունեությունը։ ExxonMobil-ը և Suncor-ը պնդում են, որ դաշնային օրենսդրությունը բացառում է այդ պահանջները, քանի որ փոխհատուցում նշանակելը փաստացի կկարգավորի իրենց գործողություններն ամբողջ աշխարհում։ Շատ առնչվող հայցերի քննությունը կասեցված է՝ սպասելով որոշմանը, որն ակնկալվում է մինչև 2027 թվականի հունիսը։ Լսումը չի լուծել պահանջների քննությունը շարունակելու հարցը և չի որոշել ընկերությունների պատասխանատվությունը։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱվստրալիայում գրանցվել է դիտարկումների պատմության երկրորդ ամենաշոգ սեպտեմբերը
Ըստ Օդերևութաբանության բյուրոյի տվյալների, որոնք հրապարակել է Guardian-ը՝ Ավստրալիայում 2026 թ․ սեպտեմբերի միջին ջերմաստիճանը դիտարկումների պատմության մեջ երկրորդ ամենաբարձրն էր, իսկ գիշերային նվազագույն ջերմաստիճանները սեպտեմբերի համար ռեկորդային էին։ Տաք ու անձրևոտ ձմեռից հետո լեռնային բազմաթիվ հանգստավայրեր վաղ են փակվել, իսկ Սփենսերս Քրիքի չափիչ սարքը սեպտեմբերին առաջին անգամ ձյան զրոյական հաստություն է գրանցել՝ 1954 թվականին սկսված դիտարկումների ընթացքում։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԿատալոնիայի ջրհեղեղը երկու մարդու կյանք է խլել և խաթարել տրանսպորտի աշխատանքը
Կատալոնիայում ջրհեղեղից հետո երկու մարդ մահացել է, ևս մեկն անհետ կորած էր համարվում։ Այս մասին, վկայակոչելով տեղական իշխանություններին, հայտնել է Reuters-ը, որի հաղորդումը հրապարակել է Armenpress-ը։ Տներ են ջրածածկվել, խաթարվել է բոլոր տեղական գնացքների երթևեկությունը։ La Vanguardia-ն հայտնել է Բարսելոնայի օդանավակայանում չվերթների չեղարկումների և ուշացումների մասին։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոEmber-ի գնահատմամբ՝ Կարիբյան տարածաշրջանում ավելացված արևային հզորությունները գրանցվածից կրկնակի են
Ember-ի գնահատմամբ՝ 2021–2024 թվականներին Կարիբյան տարածաշրջանում տեղադրված արևային կայանքների ընդհանուր հզորությունը կազմել է 2,3 գիգավատ՝ մոտավորապես կրկնակի ավելի, քան գրանցված աճը։ Ներմուծման տվյալների վրա հիմնված այս հաշվարկը տեղադրված կայանքների ստուգված հաշվառում չէ և կարող է գերագնահատել տեղադրման ծավալը։ Վերլուծաբաններն առաջարկում են ցանցին միանալու որոշումներն էլեկտրամատակարար ընկերություններից փոխանցել կարգավորող մարմիններին, որպեսզի արևային կայանքները կարողանան էլեկտրաէներգիա մատակարարել ընդհանուր ցանցին։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱնտառի օրգանական ծածկաշերտի հեռացումից հետո հողի ածխածնի պաշարը ցածր էր նաև ծառահատումից 20 տարի անց
Բրիտանական Կոլումբիայի 12 անտառային տեղամասերում անցկացված 20-ամյա փորձի ընթացքում հողի ածխածնի պաշարն ավելի կայուն էր այնտեղ, որտեղ ծառահատումից հետո անտառի օրգանական ծածկաշերտը մնացել էր անխախտ։ Այն տեղամասերում, որտեղ հեռացվել էին այդ շերտն ու ծառահատման մնացորդները, 20-րդ տարում հողի ածխածնի ընդհանուր պաշարը ծառահատումից առաջ եղած մակարդակից 33%-ով ցածր էր։ Հետազոտողների գնահատմամբ՝ վերականգնումը կտևի 22–86 տարի․ այդ վերականգնումը նրանք չեն դիտարկել։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԸնդհանուր գիտություն
OpenAI-ի գլխավոր տնօրեն Սեմ Ալթմանի գնահատմամբ՝ ընկերությունը մաթեմատիկայի վրա հարյուրավոր միլիոններ է ծախսել
Սեմ Ալթմանի հաշվարկով՝ մաթեմատիկական խնդիրների լուծումը OpenAI-ին հարյուրավոր միլիոնավոր դոլարներ է արժեցել։ Սեմ Ալթմանն ընդունում է, որ ընկերությունը պետք է ավելի լավ ներկայացնի իր արդյունքները, որոնք հետազոտողները փորձում են ստուգել ու հասկանալ։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոՎարժությունից հետո նյարդի խթանումը մկների մոտ բարելավել է սովորածի յուրացումը հաջորդ օրերին
Տոհոկուի համալսարանի հետազոտողները պարզել են, որ աչքերի շարժման վարժությունից հետո թափառող նյարդի խթանում ստացած մկները հաջորդ օրերին ավելի լավ էին յուրացրել սովորածը, թեև անմիջապես ավելի լավ չէին կատարում առաջադրանքը։ Արյան ծավալի ավելի մեծ տատանումները կապված էին մինչև հինգերորդ օրը գրանցված ավելի լավ յուրացման հետ, սակայն ուսումնասիրությունը չի հաստատում, որ այդ փոփոխություններն են առաջընթացի պատճառը կամ որ մարդիկ նույնպես օգուտ կստանան։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱռողջություն
PepsiCo-ն հետ է կանչում Gatorade-ի մոտ 122 000 արկղ՝ չնշված ներկանյութերի պատճառով
PepsiCo-ն ԱՄՆ-ի 37 նահանգներում կամավոր հետ է կանչել Gatorade-ի չորս տարատեսակի՝ 28oz շշերով ըմպելիքների մոտ 122 000 արկղ՝ պիտակների վրա չնշված դեղին ներկանյութերի պատճառով։ FDA-ի ծանուցումը վերաբերում է այդ ներկանյութերի նկատմամբ հնարավոր զգայունություն ունեցող մարդկանց։ Հետկանչը դասվել է II դասին, որը ներառում է առողջության վրա ժամանակավոր կամ բժշկական միջամտությամբ վերացվող հետևանքների հնարավորություն կամ լուրջ հետևանքների փոքր հավանականություն։ Առայժմ պարզ չէ՝ գնորդները կարող են հետ ստանալ իրենց գումարը, թե ոչ։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱնգլիայի հիվանդանոցները հայտնում են ասպիրինի և այլ տարածված դեղերի պակասի մասին
Սեպտեմբերի 29-ին The Guardian-ը հայտնել է, որ Անգլիայի հիվանդանոցները կառավարող կազմակերպությունները դժվարացել են ձեռք բերել ասպիրին, կո-կոդամոլ և ռամիպրիլ։ Որոշ դեղերի պակասը տևել է ամիսներ, իսկ կազմակերպություններից մեկը ռամիպրիլի մատակարարումը պահպանելու համար ավելի բարձր գին է վճարել։ Արդյունքները վերաբերում են միայն հարցմանը պատասխանած կազմակերպություններին և չեն ներկայացնում պակասի պատճառով հիվանդների բուժման ուշացումների քանակական տվյալներ։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոIPPF-ի հարցումը բացահայտել է ՄԻԱՎ-ի թեստերի և կանխարգելիչ դեղերի պակաս
IPPF-ի անդամ 40 միավորումների շրջանում անցկացված հարցումը պարզել է, որ նախորդ մեկ տարվա ընթացքում նրանց 55%-ի մոտ առնվազն մեկ ապրանքի պաշարները սպառվել են։ Հատկապես տուժել են ՄԻԱՎ-ի թեստավորման և կանխարգելման միջոցների մատակարարումները։ The Guardian-ը խափանումները կապում է օգնության կրճատման հետ։ Հարցման ժամկետները, մասնակիցների ընտրության եղանակը և առանձին պացիենտների վրա ազդեցությունը մնում են անհստակ։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱռողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը չի կարող գնահատել ՌԴ լաբորանտի մահվանը հաջորդած ռիսկը
Ռուսաստանի իշխանությունները հայտնել են շփված անձանց շրջանում անցկացված 5 500 թեստի և հսկողության ավարտի մասին՝ հերքելով լաբորատոր անվտանգության հետ կապված միջադեպը։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը չի բացառել լաբորատորիայի հետ կապված՝ հարուցչի ազդեցությանը ենթարկվելու հնարավորությունը։ Յոթօրյա հսկողության բավարար լինելը գնահատելու համար անհրաժեշտ է հաստատել մահվան հանգեցրած հիվանդության պատճառը։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոՏիեզերք
Աղեղնավոր Ա Արևելքի ռենտգենյան ճառագայթման առանձնացումը Գալակտիկայի կենտրոնի ընդհանուր ճառագայթումից
Աստղագետներն Աղեղնավոր Ա Արևելքի ռենտգենյան ճառագայթումն առանձնացրել են Ծիր Կաթինի կենտրոնի մոտ գրանցվող մյուս ճառագայթումներից՝ հնարավորություն ստանալով քարտեզագրելու չորս տարրի բաշխումը, հաղորդում է Universe Today-ը։ Հետազոտողների ենթադրությամբ՝ գերնոր աստղի մնացորդը սեղմել և տաքացրել է շրջակա մոլեկուլային նյութը։ Համակցված պատկերն ինքնին չի հաստատում մնացորդի և մոտակա սև խոռոչի փոխադարձ ազդեցությունը։
Թարմացվել է այս թողարկումից հետոԱյսօր նաև
Ֆիզիկա, մաթեմատիկա և բացահայտումներ
Ջուն Յեն և Իմանուել Բլոխը կիսում են ֆիզիկայի 2026 թվականի Վոլֆի մրցանակը

Բժշկության 2026 թվականի Նոբելյան մրցանակը․ օպտոգենետիկան փորձարկման ընթացքում մասամբ վերականգնել է մեկ տղամարդու տեսողությունը

Քորնելի հետազոտողները վիրուսի ներսում հայտնաբերել են մարդու շարժուն BC200 տարրը

Ցուցադրել ևս 1Ցուցադրել ավելի քիչ
Տիեզերք
Ինչպես կարող է տիեզերական ճառագայթումը վնասել բջիջները՝ առանց դրանց դիպչելու

Աստղագետները Ծիր Կաթինում հնարավոր միկրոբլազար են հայտնաբերել

Ռենտգենյան սկանավորումը բացահայտում է տիեզերանավերի ջերմապաշտպան վահանների քայքայումը

Ցուցադրել ևս 5Ցուցադրել ավելի քիչ
SpaceX-ն արձակել է ԱՄՆ ռազմական 21 արբանյակ կրող հրթիռը

Falcon Heavy-ն վերադարձրեց NROL-97-ի երկու արագացուցիչները, իսկ կենտրոնական բլոկն օգտագործեց առանց վերադարձի

XRISM-ը հետևել է աստղային քամուց սնվող պուլսարին մոտեցող գազին

ՆԱՍԱ-ն Curiosity-ի «Բասկ Լեյքս» նմուշի լրացուցիչ փորձարկում է ընտրել

NASA-ի հոդվածը նկարագրում է՝ ինչպես են սարքերի առաջարկները գնահատվում ըստ գիտելիքի բացերի

Այս օրվա ամփոփագրերը
AveNewsԳերմանիայի քառորդ եզրափակիչ անցնելու սցենարները, TalkTalk-ի փրկությունը, Բոուլդերի կլիմայական հայցը
Ինչպես բացատրում է Bundesliga-ն, նույնիսկ երկու հաղթանակը կարող է չապահովել Գերմանիայի տեղն Ազգերի լիգայի 2027 թվականի քառորդ եզրափակիչում, քանի որ երեք թիմի հավասար միավորների դեպքում հաշվի կառնվեն նրանց փոխադարձ խաղերի արդյունքները։ The Guardian-ը գրում է, որ BT-ն TalkTalk-ի փրկությունից ակնկալում է £400 միլիոնի դրամական ազդեցություն։ ԱՄՆ-ի Գերագույն դատարանը քննել է Բոուլդերի՝ կլիմայական վնասի հայցերը կասեցնելու դիմումը․ որոշումը կարող է հետևանքներ ունենալ տասնյակ նմանատիպ հայցերի համար։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
5 րոպե43 աղբյուր
ՏեխնոլոգիաԱՄՆ աշխատանքային խումբը, բյուջետային սմարթֆոնները, ԵՄ-ում տեքստերի նշագրման վերջնաժամկետը
TechCrunch-ը, հղում անելով The Wall Street Journal-ին, գրում է, որ դաշնային Super Intelligence Force-ը 120 օր ունի՝ գերբանականության (ԳԲ) ռիսկերն ու հնարավորությունները գնահատելու համար, իսկ Fortune-ը գրում է, որ խումբը ղեկավարելու համար նշանակվել է Ջեյ Քլեյթոնը։ 2026-ի երկրորդ եռամսյակում $100-ից էժան սմարթֆոնների համաշխարհային մատակարարումները նախորդ տարվա նույն շրջանի համեմատ նվազել են գրեթե 60%-ով։ Engadget-ը գրում է, որ գործող մատակարարները, այդ թվում՝ OpenAI-ը, մինչև դեկտեմբերի 2-ը ժամանակ ունեն՝ կատարելու գեներացված տեքստերի մեքենայաընթեռնելի նույնականացման ԵՄ պահանջները։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
6 րոպե32 աղբյուր
ԲիզնեսBT-ի՝ TalkTalk-ի փրկությունը, G7-ի վառելիքի պաշարների խոստումը, Հայաստանի բյուջետային վարկային գիծը
BT-ն ակնկալում է, որ TalkTalk-ի փրկությունն այս ֆինանսական տարում £400 միլիոնի դրամական ազդեցություն կունենա, ոչ միայն գնման գին, գրել է Guardian-ը։ G7-ի առաջնորդները պարտավորվել են չորս ամսվա ընթացքում պաշարներից բաց թողնել 100 միլիոն բարել դիզելային վառելիք և հում նավթ։ Հայաստանը ստորագրել է €250 միլիոնի վարկային գծի համաձայնագիր՝ 2026-ի բյուջեի պակասուրդը ֆինանսավորելու համար։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
6 րոպե35 աղբյուր
ՄշակույթJagex-ի թրեյլերի հեռացումը, Sony Music-ի պահանջները, Անդոնյանի անգլերեն հրատարակությունը
Jagex-ը խոստացել է հիմնովին փոխել իր ստուգման գործընթացը և պատվերներ տալ խաղային համայնքի ստեղծագործողներին՝ իր հեռացրած Dragon Slayer II թրեյլերում գեներատիվ գերբանականության (ԳԲ) ենթադրյալ կիրառումն ուսումնասիրելու ընթացքում։ Music Business Worldwide-ը գրել է, որ Sony Music-ի արտիստներին նմանակող ձայնագրությունները հեռացնելու ընկերության պահանջները սեպտեմբերի վերջին գերազանցել են 260 000-ը։ Արամ Անդոնյանի «Մեծ ոճիրի» անգլերեն հրատարակությունն ավելի հասանելի է դարձնում Հայոց ցեղասպանությունը վավերագրող նրա աշխատությունը։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
5 րոպե32 աղբյուր
ՍպորտԱզգերի լիգայի հնարավոր ելքերը, Էվանսի ռալլիի տիտղոսը, Ջոկովիչի տեղը եզրափակչում
Bundesliga-ն պարզաբանում է, որ Գերմանիան նույնիսկ երկու հաղթանակից հետո կարող է ևս երկու թիմի հետ ունենալ 11 միավոր, և քառորդ եզրափակիչ անցնողներին կորոշեն լրացուցիչ չափանիշներով։ BBC Sport-ը հայտնել է, որ Էլֆին Էվանսը նվաճել է ռալլիի աշխարհի չեմպիոնի իր առաջին տիտղոսը։ Նովակ Ջոկովիչը Դանիիլ Մեդվեդևի որակազրկումից հետո դուրս եկավ Չինաստանի բաց առաջնության եզրափակիչ։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
5 րոպե44 աղբյուր
ՀայաստանՍպառողական գները Հայաստանում, €250 միլիոնի վարկային գիծը, 2027-ի բյուջեի նախագիծը
Հայաստանում սպառողական գները 2026 թվականի հունվար–սեպտեմբերին 4,5%-ով աճել են 2025 թվականի նույն ժամանակահատվածի համեմատ՝ համաձայն Վիճակագրական կոմիտեի տվյալների, որոնք հրապարակել է How2B-ը։ Հայաստանը ստորագրել է €250 միլիոնի վարկային գծի համաձայնագիր՝ 2026 թվականի բյուջեի պակասուրդը ֆինանսավորելու համար, գրել է ArmBanks-ը։ Կառավարությունը նաև հավանություն է տվել 2027 թվականի բյուջեի նախագծին՝ այն խորհրդարան ներկայացնելու համար։
Օրվա ամփոփագիր · լուսաբանում՝
5 րոպե41 աղբյուր









